prace – Strona 15 – Pedagogika. Prace mgr z pedagogiki

Nowy typ szkoły – gimnazjum

5/5 - (1 vote)

Nowy ustrój szkoły nie jest celem reformy. Jest środkiem prowadzącym do osiągnięcia oczekiwanych efektów. Szkołą, która stała się symbolem reformy, jest gimnazjum.

Nic dziwnego – to właśnie gimnazjum pozwala na osiągnięcie głównych celów reformy: podniesienia poziomu kształcenia, wyrównanie szans w dostępie do edukacji, wyższą jakość oświaty.

Nowa sieć szkół, zwłaszcza gimnazjów, jest szansą głównie dla terenów wiejskich. Wcześniej znaczna część dzieci, mieszkających na wsi po szkole podstawowej wybierała szkołę zawodową. Było to wynikiem wielu czynników, m.in. niskiego poziomu nauczania niektórych wiejskich szkół, w których funkcjonowały klasy łączone, brak wykształconej kadry, a baza szkolna i wyposażenie nie dawały szans na właściwe przygotowanie absolwentów do zdania egzaminów do szkół średnich do rozmieszczenia ludności. Ponad 98% uczniów liceów ogólnokształcących to uczniowie szkół miejskich. Na terenach wiejskich istnieją głównie szkoły rolnicze.

Utworzenie gimnazjów wyrównuje szanse młodzieży wiejskiej. Każde bowiem dziecko, niezależnie od miejsca zamieszkania, jest lub będzie uczniem gimnazjum, szkoły właściwie wyposażonej, posiadającej dobrze przygotowaną kadrę i odpowiednią, nowoczesną bazę. W takich warunkach uczniowie będą dobrze przygotowani do nauki w szkołach średnich. W przyszłości na bazie niektórych gimnazjów będą tworzone licea profilowane – w ten sposób liczba tych szkół na terenach wiejskich znacznie wzrośnie.

Nowy ustrój szkolny jest trójszczeblowy. Podobny istniał w Polsce w okresie międzywojennym. Również w większości krajów Europy dzieci przechodzą przez trzy kolejne stadia nauczania. W takim systemie szkoły obejmują grupy dzieci i młodzieży na tym samym etapie rozwój psychicznego i fizycznego. To pozwala dostosować organizację szkół, programy i metody nauczania, metody oceniania oraz programy wychowawcze do specyficznych potrzeb każdej grupy dzieci. Szkoły powinny być różne, tak jak różne są oczekiwania dzieci w różnym wieku.

Rzeczywistość szkolna w ocenie nauczycieli

5/5 - (1 vote)

Przeorientowanie systemu edukacji w pewnym sensie schematycznego i zamkniętego na otwarty, zmienny wymaga poważnych przekształceń nie tylko w formowaniu celów, doborze treści, ale i w formach organizacyjnych, metodach nauczania, kontroli i oceny.

W polskiej szkole został zapoczątkowany proces prowadzący ku upodmiotowieniu ucznia i uczynienie twórczym zawodu nauczyciela. W systemie prawa zostały pootwierane drzwi przed inicjatywami oddolnymi, ale także decyzjami samorządowymi. Nauczyciel uzyskał realny wpływ na tworzenie programu wychowawczego, a także systemu oceniania uczniów.

Kolejnym problemem badawczym będącym przedmiotem mojego zainteresowania jest poznanie opinii nauczycieli na temat rzeczywistości szkolnej w okresie wdrażanej reformy.

Obrazują to niżej przedstawiona tabela i wykres.

Tabela. 8. Rzeczywistość szkolna w ocenie nauczycieli.

Nr. Twier-dzenia	Stopień skali											Ranga
	Zgadzamy się zdecydowanie		Raczej się zgadzamy		Nie wiem, nie mam zdania		Raczej się nie zgadzamy		Nie zgadzamy się zdecydowanie		Wskaźnik akceptacji
	+2	%	+1	%	0	%	-1	%	-2	%
53	6	5,71	62	59,05	19	18,10	11	10,48	7	6,67	0,47	4
54	11	10,48	65	61,90	9	8,57	13	12,38	7	6,67	0,57	2
55	16	15,24	26	24,76	24	22,86	30	28,57	9	8,57	0,10	6
56	7	6,67	29	27,62	31	29,52	25	23,81	19	18,10	-0,19	9
57	3	2,86	36	34,28	17	16,19	29	15,24	20	19,05	-0,26	10
58	16	15,24	51	51,43	11	10,48	14	73,33	10	0,10	0,50	3
59	17	16,19	22	20,95	17	15,24	34	32,38	15	14,29	-0,08	8
60	2	1,90	42	40,0	38	36,19	12	11,43	11	10,48	0,11	5
61	5	4,76	38	36,19	29	27,62	21	20,0	12	11,43	0,03	7
62	24	22,86	42	40,0	22	22,86	12	11,43	6	5,71	0,63	1

Wykres. 4. Rzeczywistość szkolna w ocenie nauczycieli.

Z tabeli nr 8 wynika, że obecnie edukacja przedszkolna to zaniedbany obszar polityki społecznej. Aprobatę wyraziło 66 osób, co stanowi 62,8% ogółu badanych.

Większość respondentów ( tj. 72,3%) jest zdania, że egzaminy zewnętrzne spowodują bardziej obiektywną ocenę uczniów. Wśród badanych 61% uważa, iż egzaminy zewnętrzne wpłyną na lepszą jakość edukacji.

Z twierdzeniem 58 ” Dyrektorzy szkół dbają dziś o dokształcenie nauczycieli” zgodziło się 66% ankietowanych, a 24 było przeciwnych.

Badani, 41,9% zgadzają się ze zdaniem, że propozycja 3- letnich liceów profilowanych spełnia oczekiwania społeczne.

43 nauczycieli ( tj. 40,9%) akceptuje zdanie 61: ” Ograniczenie liczby zasadniczych szkół zawodowych jest słuszne”, a 33 ( tj. 31,4%) było przeciwnych temu twierdzeniu.

Zdanie 55 które brzmi: ” Egzaminy zewnętrzne to wotum nieufności wobec nauczycieli” uzyskało aprobatę 42 osób ( tj. 40%), zanegowało je 39 ( tj. 37,1%) badanych. Najniższym wskaźnikiem akceptacji równym –0,26% spotkało się zdanie 57: ” Ustawicznie poprawia się, status społeczny nauczycieli”.

Z tym twierdzeniem nie zgodziło się 49 ( tj. 46,6%) nauczycieli a 39 ( tj. 37,1%) spośród ogółu poparło je. 27 ( tj. 25,7%) nie wiedziało na jaką odpowiedź się zdecydować.

Nauczyciele nie zgodzili się również z twierdzeniem 56 i 59. Pierwsze z nich, które brzmi ” Uzależnienie awansu zawodowego nauczyciela od wyniku egzaminu składanego przed specjalną komisją prowadzi do lepszego doboru kadry nauczycielskiej” nie zaakceptowało 44 nauczycieli ( tj. 41,9%), a 31 ( tj. 29,5%) nie zajęło zdecydowanego stanowiska. Drugie ” Polityka płacowa wobec nauczycieli powoduje ich odchodzenie ze szkolnictwa nie aprobowało 49 (tj. 46,7%) ankietowanych.

Reasumując dane zauważyć można, że ogólne zainteresowanie nauczycieli rzeczywistością w zreformowanej szkole jest bardzo duże. Jest to pozytywne zjawisko mówiące o zainteresowaniu nauczycieli problemami oświaty.

Przedmiot i cel badań

5/5 - (1 vote)

Przedmiot i cel badań to jeden z istotniejszych elementów prac licencjackich.

W pracy licencjackiej, przedmiot i cel badań są fundamentalnymi elementami, które nadają strukturę i głębię całemu badaniu. Oto nieco teorii na temat tych pojęć:

Przedmiot badań odnosi się do obszaru tematycznego, zagadnienia lub problemu, który jest badany. Jest to konkretny obszar zainteresowania, na który skupia się badacz w trakcie swoich analiz. Wybór odpowiedniego przedmiotu badań jest kluczowy, ponieważ decyduje o zakresie, głębi i istotności pracy.

Wybór tematu: Badacz powinien wybrać temat, który jest wystarczająco ciekawy i istotny, aby uzasadnić przeprowadzenie badań. Temat powinien być również zgodny z zainteresowaniami badacza oraz dostępnością danych i źródeł informacji.
Konkretne zdefiniowanie przedmiotu: Istotne jest precyzyjne zdefiniowanie obszaru badawczego, aby uniknąć rozmycia i niejednoznaczności. Definicja przedmiotu badań powinna być jasna i zrozumiała dla czytelnika.
Uzasadnienie wyboru: W pracy licencjackiej należy również uzasadnić, dlaczego wybrany przedmiot badań jest ważny i wartościowy. Może to obejmować wskazanie na istniejące luki w literaturze, potrzeby praktyczne czy społeczne oraz potencjalne konsekwencje wynikające z rozwiązania problemu.

Cele badań określają, co badacz zamierza osiągnąć poprzez przeprowadzenie badań nad wybranym przedmiotem. Cele są kluczowe dla ustrukturyzowania pracy, a także oceny jej efektywności. Cele mogą być zarówno ogólne, jak i szczegółowe, zależnie od zakresu badań i ich złożoności.

Sformułowanie celu ogólnego: Cel ogólny określa główny zamiar pracy, czyli główny wniosek, do którego dążą badania. Jest to generalna deklaracja tego, co badacz chce osiągnąć.
Określenie celów szczegółowych: Oprócz celu ogólnego, praca powinna mieć także cele szczegółowe, które wyznaczają konkretne kroki, jakie badacz podejmie w celu osiągnięcia celu ogólnego. Cele szczegółowe powinny być konkretne, mierzalne i osiągalne.
Związki między przedmiotem a celem: Cele badań powinny bezpośrednio wynikać z przedmiotu badań. Powinny służyć głównemu celowi pracy, który jest związany z rozwiązaniem problemu lub udzieleniem odpowiedzi na pytanie badawcze.

Przedmiot i cel badań są fundamentalnymi elementami pracy licencjackiej, które pomagają ustalić jej kierunek i zasięg. Poprawne zdefiniowanie tych elementów jest kluczowe dla skutecznego przeprowadzenia badań oraz uzyskania wartościowych wniosków. Badacz powinien zadbać o jasność, precyzję i spójność w określeniu przedmiotu i celów badań, co umożliwi czytelnikowi łatwiejsze zrozumienie i ocenę wartości pracy.

Poniżej przykład z pracy o paleniu tytoniu przez młodzież.

Celem niniejszej pracy jest próba odpowiedzi na pytanie: jak rozpowszechnione jest zjawisko nikotynizmu wśród młodzieży szkół podstawowych (na podstawie badań własnych przeprowadzonych wśród uczniów klas ósmych wybranych szkół podstawowych w Tarnobrzegu i Rytwianach). W tym celu przeprowadziłam badania, których zadaniem było w szczególności:

dokonanie oceny jakościowej i ilościowej palenia papierosów wśród młodzieży klas ósmych szkoły podstawowej w zależności od miejsca zamieszkania;
przedstawienie społecznych i demograficznych cech osób palących i niepalących;
poznanie motywów palenia lub niepalenia papierosów;
określenie czynników mających wpływ na inicjację nikotynową;
określenie wpływu inicjacji nikotynowej na dalszy rozwój nałogu;
poznanie okoliczności palenia papierosów;
określenie rodzinnych i środowiskowych uwarunkowań nikotynizmu mających wpływ na rozwój nałogu wśród badanej młodzieży;
poznanie opinii młodzieży na temat zakazu palenia papierosów w niektórych miejscach publicznych.

Pojęcie „szkoły”

5/5 - (2 votes)

W. Okoń definiuje szkołę następująco: „instytucja oświatowo- wychowawcza, zajmująca się kształceniem i wychowaniem dzieci, młodzieży i dorosłych, stosownie do przyjętych w danym społeczeństwie celów i zadań oraz koncepcji oświatowo- wychowawczych i programów” ( W. Okoń, 1996, s. 275).

Pojęcie szkoły należy do bardziej wieloznacznych pojęć współczesnego języka. Obecny kontekst rozważań jest jednak właściwym miejscem do zwrócenia uwagi na jedną z najistotniejszych dwuznaczności tego pojęcia. Otóż zasadniczo ma ono dwojaki sens: instytucjonalny oraz strukturalny. ( R. Schulz, 1996, s. 192)

Szkoła w ujęciu instytucjonalnym oznacza pewną specyficzną pod względem programu i organizacji formę przekazu kulturowego, realizowaną w nowoczesnym społeczeństwie za pośrednictwem wyspecjalizowanych czynności nauczania i uczenia się.

Natomiast w ujęciu strukturalnym ” szkoła” może oznaczać grupę społeczną, system społeczny, układ organizacyjny, w obrębie którego i poprzez który dokonują się nowoczesne procesy przekazu kulturowego.

Szkolnictwo jest jednym z podstawowych systemów społecznych którego zadaniem jest sprzyjanie optymalnemu rozwojowi sił i zdolności poznawczych ludzi, przygotowanie do samorealizacji, zaspokajania ich potrzeb, i dążeń, uwarunkowanie ich myślenia oraz działania na problemy i wyzwania przyszłości. Dlatego każdą szkołę można i trzeba traktować jako cząstkę całego szkolnictwa, stanowiącego system szkolny kraju lub choćby jakiegoś regionu, a zarazem jako mikrosystem, mający pewną autonomię, właściwą dla swoistych potrzeb i możliwości rozwojowych środowiska.

Wśród definicji systemu szkolnego najczęściej wyodrębnia się aspekty instytucjonalne. Tak więc na przykład J. Szczepański przez system szkolny rozumie ” układ szkół od przedszkoli do studiów podyplomowych”. ( R. Schulz, cyt. za J. Szczepańskim, 1996, s. 196).

Według T. Wilocha system szkolny to ” swoisty układ instytucji powołany do realizacji celów pedagogicznych jakiegoś kraju”. ( R. Schulz cyt. za T. Wilochem, 1996, s. 196).

Z kolei W. Okoń sądzi, iż wymienione pojęcie oznacza ” ogół szkół i przedszkoli wraz z nauczycielami, uczniami ( studentami), programami, bazą lokalną terenową, instytucjami społecznymi i kulturowymi” ( R. Schulz, cyt. za W. Okoniem, 1996, s. 196).

Szkoła to cenne urządzenie społeczne to układ społeczny o znacznej trwałości, ale wymagający ciągłej diagnozy złożonych i realizowanych funkcji. Musi być przedmiotem oceny społecznej i specjalistycznej przy zastosowaniu kryteriów ” szkolnych i życiowych”.

W systemie oświaty każdego kraju istotną rolę odgrywają dwa nakładające się na siebie procesy: proces socjalizacji oznaczający całość wpływów środowiska społecznego i kulturowego, które spontanicznie uczą jednostkę przystosowania do grupy, do obyczajów i zwyczajów, do wzorów postępowania – tak aby mogła zaspokoić swoje potrzeby i współżyć z ludźmi oraz proces wychowania, czyli intencjonalnego kształtowania osobowości w stosunku wychowawczym między wychowankiem a wychowawcą według przyjętego ideału wychowawczego. ( J. Szczepański, 1975, s. 21)

W jaki sposób powstanie kategorii przedmiotu ułatwia ksztaltowanie się poczucia ufności?

5/5 - (3 votes)

Kategoria przedmiotu różnego od JA, pojawia się w pierwszym roku życia dziecka. Piaget (1966) podaje, że już w 5 tygodniu życia dziecko zaczyna się uśmiechać, co świadczy o tym że rozpoznaje pewne osoby i odróżnia je od innych. Nie są to jednak jeszcze przedmioty w pełnym tego salowa znaczeniu, lecz obrazy zmysłowe, różnicowane tylko wówczas, gdy znajdują się w polu percepcji. Spostrzeganie przedmiotów pojawia się w kilka miesięcy po urodzeniu, w szczególności na podstawie dynamicznych związków w odniesieniu do wrażeń dotykowych (Szuman, 1985).

W chwili konstrukcji schematu przedmiotu zaczyna się pojawiać poziom uczuciowości charakteryzujący się obiektywnością uczuć i rzutowaniem ich na niewlasne działania. Przedmioty pojmowane się nie tylko jako odrębne od własnego JA, lecz również jako od niego niezależne. Zaczyna się kształtować pojęcie stałości przedmiotu, świadomość utwierdza się jako wewnętrzny biegun rzeczywistości, przeciwstawiany światowi zewnętrznemu, czyli biegunowi przedmiotowemu. Początkowo przedmioty traktowane są jako analogiczne wobec JA, zatem aktywne, ożywione i świadome, co dotyczy w największej mierze innych osób, własne uczucia zaczynają być doznawane w zależności od różnych od JA rzeczy i osób, co daje początek uczuciom międzyosobniczym (Piaget, 1966).

Z punktu widzenia kształtowania się poczucia ufności szczególne znaczenie ma pojęcie stałości przedmiotu, które odnosi się do wiedzy o tym, że przedmioty istnieją stale, niezależnie od tego, czy je aktualnie spostrzegamy, czy nie. Pojęcie to wykształca się między 4 a 8 miesiącem życia (Vasta, Haiti, Miller, 1985). Dziecko, które posiada już wiedzę na temat stałości przedmiotu wykazuje reakcje na pojawianie się w jego polu widzenia i oddalanie obiektu przywiązania, którym najczęściej jest matka. Zachowanie się wobec dziecka obiektu przywiązania decyduje o tym, czy wykształci się w nim bezpieczny, czy pozabezpieczny styl przywiązania. W pierwszym przypadku rozwija się poczucie ufności wobec siebie samego, ludzi i świata, a w drugim brak poczucia bezpieczeństwa, lęk, negatywne ustosunkowaine się do siebie samego i otaczającej rzeczywistości (Bee, 2004).

Wykształcenie się kategorii przedmiotu oraz wiedza o jego stałości w decydującej mierze wpływa na wytworzenie się przywiązania w okresie niemowlęctwa, co stanowi podstawę kształtowania się poczucia ufności. Gdyby dziecko nie było w stanie dokonać rozróżnienia między własnym JA a opiekunem kategoria obiektu przywiązania w ogóle nie mogłaby się wytworzyć, a jest ona podstawą rozwoju więzi międzyludzkich zapewniających poczucie bezpieczeństwa i ufności.

Literatura:

Bee, H., (2004). „Psychologia rozwoju dziecka”, Poznań: Wyd. Zysk i S – ka

Piaget, J., (1966). „Studia z psychologii dziecka”, Warszawa: PWN

Szuman, S., (1985). „Dziela wybrane”, Warszawa: Wyd. Szkolne i Pedagogiczne

Vasta, R., Haiti, M., Miller, S., (1985). “Psychologia dziecka”, Warszawa: Wyd. Szkolne I Pedagogiczne