Społeczne skutki spożywania alkoholu

5/5 - (2 votes)

Obecność alkoholu w naszym życiu, dotyczy nie tylko losu pojedynczych osób, ale wywiera niszczący wpływ na życie i problemy całego narodu.

,,Alkohol bez względu na jego rodzaj i ilość jest zawsze szkodliwy dla organizmu ludzkiego, szczególnie zaś ujemnie wpływa na rozwój psychofizyczny ludzi młodych.[1] Dlatego też wszelkie, nawet rzadkie kontakty z alkoholem przed 25 rokiem życia, a więc przed osiągnięciem pełnej biologicznej i społecznej dojrzałości, mogą prowadzić do powstania uzależnienia alkoholowego w czasie znacznie krótszym niż u dorosłych.

Obecnie obniża się wiek inicjacji alkoholowej, zwiększa się ilość pijących kobiet i dziewcząt. Na rynku pojawiła się duża ilość alkoholu sprzedawanego poza kontrolą państwa i po obniżonych cenach. Pochodzi on z przemytu oraz z niekontrolowanej wytwórczości polskich producentów. Alkohol jest sprzedawany właściwie bez żadnych ograniczeń. Na dużą skalę naruszane są przepisy ustawy dotyczące sprzedaży alkoholu osobom nieletnim i nietrzeźwym, ograniczające ilość i lokalizację punktów sprzedaży oraz zabraniające sprzedaży bez zezwolenia. Coraz częstsze są przypadki łamania zakazu reklamy alkoholu.

Rzesza bezrobotnych coraz bardziej nasyca się osobami uzależnionymi. Utrudnia to zarówno leczenie, jak i poszukiwanie pracy oraz poważnie zmniejsza efekty programów Pomocy Społecznej i aktywizacji zawodowej.

Alkohol przyczynia się do popełniania przestępstw przez osoby będące pod jego wpływem, współwystępuje z procesami wykolejenia oraz prowadzi do psychodegradacji alkoholowej.

Nie mniej szkodliwym społeczno – ekonomicznym skutkiem nadużywania alkoholu jest pijaństwo w zakładzie pracy. Straty w produkcji z powodu alkoholizowania się pracowników polegają na wzroście absencji, spadku wydajności pracy, obniżeniu jej jakości, zmniejszeniu dyscypliny pracy, wzroście zagrożenia wypadkami. Szczególnie szkodliwą rolę odgrywa nadużywanie alkoholu w nie zawsze wymiernych, ale doniosłych sprawach, w zakresie stosunków międzyludzkich.

W zakładach pracy namawianie młodych pracowników do wspólnych pijatyk utrudnia ich adaptację zawodową i powoduje wiązanie się z kręgiem koleżeńsko – towarzyskim, w którym prymat należy do nadużywających alkoholu. Picie w godzinach pracy sprzyja nieróbstwu, intrygom, łapówkom, korupcji. Nadużywanie alkoholu jest jedną z podstawowych przyczyn nieusprawiedliwionych absencji oraz nieobecności w pracy na wskutek schorzeń wywołanych przepiciem.

Budżet państwa obciążony jest kosztami powstającymi na tle wykroczeń i przestępstw popełnianych pod wpływem alkoholu lub w związku z alkoholem, leczeniem nałogowych alkoholików, a także kosztami utrzymania izb wytrzeźwień.

Trudno jest wyliczyć straty wyrządzone przez osoby nietrzeźwe w urządzeniach komunalnych, komunikacji, parkach czy na stadionach piłkarskich.

Według J. Falewicza, „tradycyjnie uznawanym wartościom jakimi są: dobro, prawda, piękno, uczciwość i sprawiedliwość społeczna w podkulturze pijackiej przeciwstawia się wartości aspołeczne, zakłamanie, oportunizm, lizusostwo, kult cwaniactwa i siły – sprzyja to klimatowi bezprawia i nieładu. Załamanie się morale społecznego wiąże się ze zjawiskami korupcji i łapownictwa z tworzeniem się postaw nazywanych znieczulicą społeczną, nierzetelnością, nieodpowiedzialnością, nielojalnością i konformizmem. Schamienie obyczajów, wulgaryzacja języka, zanik zainteresowań wartościami wyższymi – to typowe skutki psychodegradacji alkoholowej”.[2]

Alkoholizm jest jednym z najważniejszych i zarazem najbardziej tragicznym w skutkach problemem społecznym w czasach w których żyjemy.

Jeżeli nie uzmysłowi się społeczeństwu rozmiarów tego problemu, nie skoryguje się pewnych mitów związanych z tym zjawiskiem, problem ten będzie narastał i zataczał coraz szersze kręgi.

Szansą na zmniejszenie tego zjawiska jest tylko, według mnie, wprowadzenie specjalnych programów narodowych, zmieniających świadomość ludzką w tym zakresie. Programy te powinny nam towarzyszyć w ciągu całego naszego życia i być szeroko popularyzowane przez media i prasę.

Jednocześnie my sami powinniśmy otworzyć się na ten problem, gdyż bagatelizowanie go lub wręcz celowe niezauważenie może sprawić, że sami poznamy na własnej skórze skutki tej choroby.

Należy poważnie zastanowić się nad przyczynami tego zjawiska i w porę nim zapobiec niż wydawać olbrzymie pieniądze z budżetu państwa na pomoc społeczną w tym zakresie i naprawę skutków alkoholizmu.


[1] S. Akolinski , Wpływ, spożycie napojów alkoholowych na proces rozwoju i wychowanie dziecka, [w:] Szkoła Specjalna, 1981 nr 4, s. 292.

[2] J. Falewicz, Bądźmy trzeźwi, PARPA, Warszawa 1982, s.79.

Na ile studium przypadku może być właściwą metodą do badań subkultur młodzieżowych?

5/5 - (2 votes)

Subkultura określa grupę społeczną i jej kulturę wyodrębnioną według jakiegoś kryterium np. zawodowego, etnicznego, religijnego, demograficznego itp. Subkultura jest segmentem kultury i nie podlega wartościowaniu na wyższą czy niższą. Członków subkultury według socjologicznej terminologii nie można nazywać kontrspołeczeństwem, ponieważ są oni wyrazicielami jakiegoś poglądu, jakichś idei. Działają przy tym w ramach ogółu społeczeństwa.

Studium przypadku stało się obecnie powszechną metodą opisu zjawisk, wydarzeń, sytuacji, które mogą mieć wartość poznawczą, edukacyjną. Studia przypadku umożliwiają uzupełnienie luk w posiadanej wiedzy na temat danego zjawiska lub też poznanie czegoś nam nieznanego. Studium przypadku jest metodą badania, polegającą na wszechstronnym opisie pewnej zbiorowości lub jednostki, do którego przystępuje się bez wstępnych hipotez. Przedmiot eksploracji ma charakter jednostkowy. Studium przypadku to jeden ze sposobów prowadzenia badań w naukach społecznych.

Studium przypadku w sytuacji badania subkultur jest właściwą metodą badawczą, gdyż pozwala zilustrować głoszone przez badane grupy idee, pokazać jak się przekładają na rzeczywistość, ukazać stosunek społeczeństwa do nich.

Studium przypadku może być bardzo właściwą metodą do badań subkultur młodzieżowych, ponieważ pozwala na szczegółowe i dogłębne zrozumienie specyficznych cech, norm, wartości, zachowań oraz interakcji w ramach danej subkultury. Jest to metoda jakościowa, która umożliwia badanie konkretnego zjawiska w jego naturalnym kontekście, co jest kluczowe przy analizie subkultur młodzieżowych, które często są zróżnicowane i różnią się od głównych nurtów kulturowych. Oto kilka powodów, dla których studium przypadku jest odpowiednią metodą w tym kontekście:

  1. Zrozumienie indywidualnych doświadczeń – Subkultury młodzieżowe często tworzą przestrzeń, w której młodsze osoby kształtują swoje tożsamości, wartości i postawy. Studium przypadku pozwala na analizę osobistych historii i doświadczeń uczestników subkultury, co jest trudne do uchwycenia w badaniach ilościowych. Dzięki temu badacz może uzyskać wgląd w sposób, w jaki młodzież identyfikuje się z daną grupą i jakie czynniki wpływają na ich wybory oraz zachowania.
  2. Zrozumienie kontekstu społeczno-kulturowego – Subkultury młodzieżowe nie funkcjonują w izolacji, lecz w specyficznych kontekstach społecznych i kulturowych. Studium przypadku daje możliwość zbadania, jak określone zjawiska, jak np. media, rodzina, szkoła czy zmieniająca się sytuacja społeczno-polityczna, wpływają na kształtowanie się subkultury. Badanie tego zjawiska w kontekście konkretnej grupy pozwala uzyskać pełniejszy obraz.
  3. Dostosowanie do specyfiki subkultur – Subkultury młodzieżowe często posiadają swoje unikalne wartości, normy i sposoby wyrażania tożsamości, które mogą być trudne do uchwycenia za pomocą standardowych narzędzi badawczych. Studium przypadku daje elastyczność w badaniu tych specyficznych aspektów, jak np. język, symbolika, zachowania, a także w zrozumieniu subiektywnych przeżyć członków subkultury.
  4. Holistyczne podejście – Studium przypadku pozwala na badanie zjawiska w jego całokształcie, biorąc pod uwagę wszystkie aspekty subkultury, takie jak wartości, symbole, interakcje międzyludzkie, wpływ na zachowania społeczne czy ekonomiczne. W przypadku subkultur młodzieżowych może to obejmować także analizę subkulturowych produktów (np. muzyka, moda, styl życia), co pozwala na pełniejsze zrozumienie tego, co wyróżnia daną grupę.
  5. Obserwacja procesów w czasie – Subkultury młodzieżowe często zmieniają się w czasie, dostosowując się do nowych warunków społecznych, technologicznych czy politycznych. Studium przypadku pozwala na śledzenie ewolucji danej subkultury i badanie, jak zmieniają się jej członkowie oraz ich interakcje w odpowiedzi na zmiany zewnętrzne. Jest to szczególnie ważne, gdy badamy subkultury, które mogą przechodzić przez różne etapy, od początkowej rebelii po ewolucję w bardziej ugruntowane formy.
  6. Bezpośrednia interakcja z uczestnikami – Studium przypadku umożliwia głębszą interakcję z członkami subkultury, co pozwala na zbieranie informacji, które mogą być trudne do uchwycenia w badaniach ilościowych. Wywiady, obserwacje uczestniczące czy analiza dokumentów stworzonych przez członków subkultury (np. blogów, postów w mediach społecznościowych) dają unikalne informacje, które mogą w pełni oddać specyfikę subkultury.

Mimo że studium przypadku ma wiele zalet, nie jest pozbawione ograniczeń. Przede wszystkim, wyniki uzyskane w jednym przypadku nie zawsze są łatwe do generalizacji na całą populację, co może stanowić problem w kontekście badań naukowych. Dodatkowo, metoda ta może być czasochłonna i wymaga zaangażowania badacza w długoterminowy proces zbierania danych. Niemniej jednak, dla badań subkultur młodzieżowych, które często są złożone, dynamiczne i trudne do uchwycenia w ramach standardowych podejść, studium przypadku może być bardzo efektywną metodą badawczą.

Charakterystyka zbiorowości próbnej

5/5 - (2 votes)

Badania przeprowadzono w listopadzie 1999 roku w szkołach podstawowych dwóch różnych ośrodków:

a)        wiejskim – Szkoła Podstawowa w Rytwianach;

b)        miejskim – Szkoła Podstawowa nr 5 w Tarnobrzegu.

Badaniem objęłam grupę 120 respondentów: 66 dziewcząt i 53 chłopców[1] ósmych klas szkół podstawowych, w wieku od 13 do 16 lat,  w tym:

  1. c)        50 uczniów ze Szkoły Podstawowej  w Rytwianach;
  2. d)        70 uczniów ze Szkoły Podstawowej nr 5 w Tarnobrzegu (Tabela 2).

Tabela 2 – Struktura próby badawczej według płci

Płeć

n

%

Dziewczęta

66

55,5

Chłopcy

53

44,5

Ogółem

119

100,0

Tabela 3 – Struktura próby badawczej według miejsca zamieszkania

Miejscowość

n

%

Rytwiany

50

41,7

Tarnobrzeg

70

58,3

Ogółem

120

100,0

Badania przeprowadziłam osobiście. Kwestionariusze ankiety zostały rozprowadzone przez badającego. Niezależnie od tego, że kwestionariusz ankiety zawierał krótką notkę dotyczącą celu badań, uznano za stosowne udzielenie uczniom dodatkowej informacji o tym, do jakiego celu zostaną wykorzystane ich wypowiedzi i czego się od nich oczekuje. Ankieta miała charakter anonimowy. Całkowitą anonimowość badań uznano bowiem za niezbędny warunek pomyślnego ich przeprowadzenia. Czas wypełnienia ankiety w jednej klasie wynosił 30-40 minut. Badania przeprowadzono osobno w każdej klasie (łącznie 4 klasy). Uczniowie byli zainteresowani badaniem, zadawali liczne pytania dotyczące przede wszystkim celu przeprowadzanych badań, chętnie wypełniali ankietę w warunkach skupienia i ciszy.

Uzasadnieniem objęcia badaniami uczniów w tym wieku był między innymi fakt, że są to ludzie młodzi, którzy znajdują się w krytycznym dla nich okresie. Jest to wiek dorastania, w którym kształtuje się osobowość. Wiek ten jest okresem wszelkich przemian fizycznych i psychicznych. Może się on zacząć już około 11 roku życia, a zakończyć około osiemnastego. Jest to skomplikowany proces rozwojowy obejmujący dojrzewanie fizjologiczne. To sprawia, że młodzież ma wiele problemów i kłopotów z dorastaniem i dostosowaniem swego postępowania do nowych zadań, sytuacji i pełnienia ról społecznych. Często zachowanie się młodzieży odbiega od nakreślonych norm i stawianych jej wymogów. „Jeśli formy tych zachowań zaczynają stawać w jaskrawej sprzeczności z założeniami wychowawczymi i utrzymuje się to przez dłuższy czas, wówczas określa się je jako trudności wychowawcze.”[2] Poza tym jest to okres, który wiąże się z przejściem do innej szkoły – średniej bądź zawodowej.


[1]    Jedna z osób biorących udział w badaniu nie określiła swojej płci.

[2]    B. Przygoda, Nikotynizm wśród dzieci i młodzieży, dz. cyt. s.199.

Młodzież i nikotynizm

5/5 - (2 votes)

Przy formułowaniu wniosków i spostrzeżeń zachowano ostrożność, jaka powinna być zachowana przy opracowywaniu wniosków uzyskanych przy zastosowaniu jednego narzędzia badawczego. Ponadto badania opierały się na niezbyt dużej grupie osób. Nie mniej jednak pozwoliło to na sformułowanie wniosków, które przedstawiam poniżej:

a)        palenie papierosów wśród uczniów klas ósmych szkoły podstawowej nie jest powszechne, niemniej jednak szkoła podstawowa nie jest wolna o problemu nikotynizmu;

b)        rozmiar zjawiska jakim jest nikotynizowanie się młodzieży, nie jest zależny od miejsca zamieszkania, tzn. że problem ten dotyczy w jednakowym stopniu zarówno młodzieży ze środowiska wiejskiego jak i środowiska miejskiego ;

c)        dziewczęta nieznacznie ustępują chłopcom pod względem palenia papierosów, co oznacza, że różnica pomiędzy palącymi chłopcami a palącymi dziewczętami jest niewielka;

d)        inicjacja nikotynowa przypada najczęściej na 12 rok życia, co potwierdza konieczność wprowadzenia edukacji oświatowo-zdrowotnej mającą na celu przeciwdziałanie nałogom już w początkowych klasach szkoły podstawowej;

e)        nie można jednoznacznie określić zależności pomiędzy paleniem papierosów przez uczniów ósmej klasy a osiąganymi przez nich wyników w nauce; jednakże palenie papierosów może, ale nie musi, współwystępować z gorszymi postępami w nauce;

f)          nie można jednoznacznie określić, jaki wpływ na postawę badanych ma religia – wydaje się, że jest on pozytywny w przypadku osób systematycznie i nieregularnie praktykujących, w przypadku zaś osób niewierzących i niepraktykujących kwestia palenia bądź niepalenia może być wynikiem własnej woli i wyboru;

g)        do pierwszego kontaktu z papierosem dochodzi zazwyczaj w wyniku ciekawości;

h)        nałóg palenia papierosów wśród nastolatków jest wynikiem okresu dorastania – chęcią bycia dorosłym;

i)           zdaniem palącej młodzieży, palenie papierosów ułatwia koncentrację i działa na organizm uspokajająco;

j)           interesująco przedstawia się kwestia motywacji palenia papierosów – dominują tutaj motywy społeczne, wśród których należy wymienić chęć dostosowania się do panującego stylu;

k)         towarzystwo osób palących jest jednym z powodów palenia papierosów;

l)           duży wpływ na inicjację nikotynową ma środowisko rodzinne palącego ucznia, przede wszystkim zaś rodzeństwo;

m)      osoby niepalące wykazują zdecydowanie większą wiedzę na temat szkodliwego wpływu nikotyny na organizm człowieka;

n)        młodzież popiera akcję wprowadzania zakazu palenia papierosów w niektórych miejscach publicznych.

Popkultura

5/5 - (2 votes)

Obok telewizji, można wiele zarzutów postawić muzyce wraz z towarzyszącymi jej teledyskami. Odgrywa ona znaczącą rolę w osłabianiu wartości rodzinnych. Naukowcy dysponują coraz większą liczbą dowodów na istnienie powiązań przyczynowo-skutkowych między „wyznawaniem” współczesnej muzyki heavy metalowej czy też hip-hopowej (zwłaszcza w zakresie prób upodabniania słuchaczy się do jej wykonawców) a różnymi patologiami młodzieżowymi, z narkomanią i seksem nieletnich na czele. Specjalna komisja afiliowana przy Amerykańskim Stowarzyszeniu Medycznym donosi, że „przeciętny nastolatek w okresie między siódmą klasą podstawówki a maturą słucha muzyki rockowej aż przez 10.500 godzin.” [1] Czasu tego nie da się zresztą oszacować tak samo jak liczby godzin spędzonych przed telewizorem. Komisja zaleca lekarzom branie pod uwagę muzycznych upodobań młodych ludzi jako przyczynku do ich zdrowia emocjonalnego.

Wiele popularnych zespołów rapowych notorycznie wplata w swoje teksty wyzwiska rasowe, opisy gwałcenia kobiet i zachęty do antysemityzmu. Grupy takie jak Ice-T oraz Guns’N’Roses, nie mówiąc o setkach innych zarabiają miliony dolarów na odwoływaniu się do najniższych instynktów. Rapperzy z zespołu N.W.A. wzywają do wojny z policją, heavymetalowcy Mötley Crüe używają podczas występów satanistycznej dekoracji, a inni rapperzy znani Beasty Boys wykonują gesty imitujące masturbacje.

Tipper Gore, przewodnicząca Parents’ Music Resource Centre, żona znanego polityka Alberta Gore’a posłużyła się w swej wypowiedzi zatrważającymi danymi statystycznymi:

„W Ameryce co 6 minut zostaje zgwałcona kobieta. Większość dzieci badanych przez Rhode Island Rape Crisis Center sądziła, że gwałt nie stanowi przestępstwa. W mieście Nowy York wskaźnik aresztowań 13-letnich gwałcicieli wzrósł w ciągu lat 1994-1996 o 200% (!!!). Młodzi ludzie w wieku do 18 lat są odpowiedzialni za 70% ogólnej liczby gwałtów popełnionej w Stanach Zjednoczonych. Nikt nie twierdzi, że dzieje się tak wyłącznie dzięki muzyce rap lub rockowej, ale trzeba przyznać, że obecna w tekstach piosenek gloryfikacja przemocy wywiera na dzieci jakiś wpływ.” [2]

Płyty i teledyski powinny być więc poddane systemowi ograniczeń wiekowych, który funkcjonuje w odniesieniu do filmów wyświetlanych w kinach. To po prostu niezbędne minimum. Stacje radiowe powinny zrezygnować z nadawania muzyki, która poniża grupy obywateli z powodu ich rasy oraz zachęca do stosowania przemocy zarówno wobec innych osób. Nie należy oczekiwać, że poglądy w świecie filmu i muzyki  wkrótce ulegną zmianie. Ludzi broniący tradycyjnych wartości będą musieli przygotować się na długofalową konfrontację z coraz bardziej agresywną kulturą masową. Nie są jednak zupełnie bezsilni. Bojkotowanie firm sponsorujących niektóre programy telewizyjne może być całkiem skuteczne, szczególnie jeśli firmy te oferują produkty na rynek rodzinny. Przepisy zapobiegające obrażaniu moralności na falach eteru trzeba po prosu wymóc na stołecznych politykach.

Przemysł filmowy także nie jest obojętny na presje publiczności. Prasa rozpisywała się o „Ostatnim kuszeniu Chrystusa” miedzy innymi dlatego, że film ten był od początku pokazywany tylko w jednym, albo dwóch kinach w każdym większym mieście. Jego twórcy nigdy nie odzyskali sum wyłożonych na produkcję. W wielu rejonach kraju oburzeni ludzie przekonywali miejscowych dystrybutorów, by nie wyświetlać filmu w ogóle. Gdzie indziej zdjęto go z ekranu po serii bojkotów i demonstracji.

Podobna taktyka jest w pełni uzasadniona w każdym demokratycznym społeczeństwie, gdzie ludzie mogą głosować za pomocą książeczek czekowych. Zarzuty cenzurowania sztuki nie powinny powstrzymywać tradycjonalistów i obrońców rodziny przed egzekwowaniem uprawnień do publicznego wyrażania swoich poglądów.

Wahającym się przed zaangażowaniem w sprawy publiczne pozostają do stoczenia mniejsze potyczki na terenie własnego domu. Każdy telewizor jest wyposażony w wyłącznik. Należy go wykorzystać. Nie pozwólmy telewizji stać się tanią opiekunką do dzieci, która po cichu narzuca im obcy system wartości, całkowicie sprzeczny z tym, co sami chcemy przekazać potomkom.

Ktoś powiedział, że ludzie z charakterem muszą umieć stawiać czoła presji swoich czasów. Dziś obrona już nie wystarcza i trzeba nam mocnej ofensywy, by odzyskać kontrolę nad samym sobą i narodową kulturą.


[1] Za: James C. Dobson, Gary L.Bauer, Children at Risk: The Battle of the Hearts and Minds of Our Kids, Wosr Publishing 1996, s.213.

[2] Za: James C. Dobson, Gary L.Bauer, Children at Risk: The Battle of the Hearts and Minds of Our Kinds, Wosr Publishing 1996, s.213.