{"id":183,"date":"2020-09-25T20:04:43","date_gmt":"2020-09-25T18:04:43","guid":{"rendered":"http:\/\/ubezpieczenia.pracemgr.com.pl\/?p=183"},"modified":"2020-09-25T20:04:43","modified_gmt":"2020-09-25T18:04:43","slug":"przedstawiciel-kapitalowego-systemu-emerytalnego-chile","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/przedstawiciel-kapitalowego-systemu-emerytalnego-chile\/","title":{"rendered":"Przedstawiciel kapita\u0142owego systemu emerytalnego \u2013 Chile"},"content":{"rendered":"\n\n
\n \n
\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/div>\n \n\n
\n 5\/5 - (1 vote) <\/div>\n <\/div>\n

W ci\u0105gu ostatnich czterdziestu lat w ca\u0142o\u015bci lub w cz\u0119\u015bci zosta\u0142y sprywatyzowane publiczne systemy emerytalne w o\u015bmiu krajach Ameryki \u0141aci\u0144skiej. Krajem, kt\u00f3ry osi\u0105gn\u0105\u0142 spektakularny sukces w dziedzinie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych jest Chile. Pokaza\u0142 ogromn\u0105 przewag\u0119 gospodarki rynkowej nad centralistyczn\u0105 repartycj\u0105. Zast\u0105piono pa\u0144stwowy system emerytalny rewolucyjn\u0105 innowacj\u0105 czyli prywatnie zarz\u0105dzanym narodowym systemem osobistych kont oszcz\u0119dno\u015bci emerytalnych.1<\/a><\/p>\n

Wcze\u015bniejszy system by\u0142 cz\u0119\u015bci\u0105 wi\u0119kszej ca\u0142o\u015bci. Ca\u0142y czas zwi\u0119ksza\u0142y si\u0119 rozpi\u0119to\u015bci mi\u0119dzy obietnicami i efektami. System z\u017cerany by\u0142 przez oszustwa, kt\u00f3re mia\u0142y korzenie w systemie politycznym i strukturze ekonomicznej. Ci\u0105gle m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o rozwoju kraju i sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej, a bardzo du\u017co ludzi \u017cy\u0142o w ogromnej biedzie. Kraj rozwija\u0142 si\u0119 w \u017c\u00f3\u0142wim tempie. Tak jak w wielu krajach tak\u017ce i w Chile du\u017cym problemem sta\u0142y si\u0119 warunki demograficzne. Spada\u0142a stopa urodze\u0144, a wyd\u0142u\u017ca\u0142a si\u0119 \u015brednia d\u0142ugo\u015b\u0107 \u017cycia. System musia\u0142 wi\u0119c finansowa\u0107 coraz wi\u0119cej \u015bwiadcze\u0144 rosn\u0105cej masy pracownik\u00f3w nieczynnych zawodowo, dzi\u0119ki sk\u0142adkom pracownik\u00f3w czynnych, kt\u00f3rych liczba nie wzrasta\u0142a proporcjonalnie, a mala\u0142a.\u00a0\u00a0\u00a0 System rozdzielczy panuj\u0105cy w Chile oddziela\u0142 wk\u0142ady od korzy\u015bci.2<\/a> W kasach ubezpieczeniowych nadzoruj\u0105cych system emerytalny du\u017co by\u0142o defraudacji i nieprawid\u0142owo\u015bci. Wynika\u0142o to nie tylko z oszustw, ale przede wszystkim z braku operatywno\u015bci systemu i braku informacji, kt\u00f3re pozwala\u0142yby na podj\u0119cie efektywnych decyzji. Stary system by\u0142 niezrozumia\u0142y dla kogokolwiek kto nie by\u0142 prawnikiem lub ekspertem.3<\/a><\/p>\n

Najwi\u0119kszym problemem w ca\u0142ym systemie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych by\u0142y emerytury i renty, kt\u00f3re stanowi\u0142y ponad po\u0142ow\u0119 wydatk\u00f3w ca\u0142o\u015bci. Tw\u00f3rcy reformy chcieli unikn\u0105\u0107 nierozs\u0105dnych obietnic. Rozwi\u0105zaniem problem\u00f3w\u00a0 mog\u0142o by\u0107 podniesienie wieku emerytalnego, wiadomo jednak \u017ce jest to bardzo niepopularne i najcz\u0119\u015bciej ko\u0144czy si\u0119 utrat\u0105 poparcia dla rz\u0105du. Innym wyj\u015bciem mog\u0142o by\u0107 podniesienie stawki sk\u0142adki ubezpieczeniowej, tak\u017ce niepopularne, a do tego jeszcze zwi\u0119kszaj\u0105ce koszt zatrudnienia i powoduj\u0105cy bezrobocie. Wybrano inne rozwi\u0105zanie. \u201eCzwartego pa\u017adziernika 1980 r. rz\u0105d chilijski wprowadzi\u0142 prawo, ustanawiaj\u0105ce nowy prywatny system emerytalny oparty na wolno\u015bci wyboru i jasno okre\u015blanych prawach w\u0142asno\u015bci do rachunk\u00f3w emerytalnych. System ten jest w pe\u0142ni kapitalizowany, o zdefiniowanej sk\u0142adce, obowi\u0105zkowy dla pracownik\u00f3w najemnych oraz administrowany przez wyspecjalizowane prywatne firmy zwane Administradores de Fondos de Pensiones (AFP).\u201d4<\/a> System jest nadzorowany i regulowany przez pa\u0144stwo.<\/p>\n

System kapitalizacji indywidualnej polega na tym, \u017ce wk\u0142ad ka\u017cdego pracownika idzie na jego osobiste konto, na kt\u00f3rym pieni\u0105dze gromadzone s\u0105 przez ca\u0142y okres jego zatrudnienia. Dzi\u0119ki temu, po uzyskaniu przez niego wieku emerytalnego, ma on \u015brodki na wykupienie do\u017cywotniej emerytury dla siebie i swojej rodziny. Nowy system \u0142\u0105czy wyp\u0142ywaj\u0105cy z niego korzy\u015bci z realnymi wk\u0142adami pracownik\u00f3w w okresie zatrudnienia. \u201e\u015arodki przeznaczone na KOE odpisuje si\u0119 od podstawy podatku dochodowego pracownika. Zyski na koncie nie podlegaj\u0105 opodatkowaniu. Dopiero po przej\u015bciu na emerytur\u0119, wyp\u0142aty z konta emerytalnego podlegaj\u0105 opodatkowaniu jak normalny doch\u00f3d\u201d.5<\/a><\/p>\n

Dla pracownik\u00f3w najemnych, kt\u00f3rzy weszli na rynek pracy po pierwszym stycznia 1983 roku system jest obowi\u0105zkowy. Natomiast pracuj\u0105cy przed tym okresem mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyboru pozostania w starym systemie pa\u0144stwowym lub przeniesienia do nowego systemu. Pracownicy, kt\u00f3rzy si\u0119 przenie\u015bli otrzymali od pa\u0144stwa obligacje, kt\u00f3re odzwierciedla\u0142y sk\u0142adki wp\u0142acane do starego systemu. Obligacje te w momencie przej\u015bcia\u00a0 na\u00a0 emerytur\u0119\u00a0 s\u0105\u00a0 wykupywane\u00a0 przez pa\u0144stwo.6<\/a><\/p>\n

Ka\u017cdy pracownik najemny ma obowi\u0105zek wnosi\u0107 10% swojego miesi\u0119cznego wynagrodzenia brutto na konto swojego indywidualnego funduszu. Suma tych wk\u0142ad\u00f3w, po kapitalizacji, jest odnotowywana w osobistej ksi\u0105\u017ceczce pracownika, dzi\u0119ki kt\u00f3rej ma on mo\u017cliwo\u015b\u0107 sta\u0142ej kontroli zgromadzonej kwoty. Uczestnicy chc\u0105cy otrzymywa\u0107 wy\u017csz\u0105 emerytur\u0119 mog\u0105 wp\u0142aca\u0107 dodatkowe sk\u0142adki do wysoko\u015bci 20% ich zarobk\u00f3w.7<\/a> Dzi\u0119ki tym sk\u0142adkom mog\u0105 tak\u017ce przej\u015b\u0107 na emerytur\u0119 przed ustawowym okresem. Warunkiem, jest jednak posiadanie wystarczaj\u0105cych oszcz\u0119dno\u015bci na swoim indywidualnym koncie. Indeksacja emerytur jest automatyczna i zale\u017cna od inflacji.<\/p>\n

Bardzo wa\u017cn\u0105 spraw\u0105 by\u0142o zapewnienie nowemu systemowi maksymalnych gwarancji bezpiecze\u0144stwa. Jedna z nich jest ograniczenie zakresu inwestowania oszcz\u0119dno\u015bci przez fundusze.<\/p>\n

Tabela nr 10. Profil inwestycji (w %) w Chile.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
\u00a0 Rok<\/td>\nBankowe depozyty<\/td>\nPa\u0144stwowe papiery warto\u015bciowe<\/td>\nObligacje<\/p>\n

hipoteczne<\/td>\n

Obligacje<\/p>\n

przedsi\u0119biorstw<\/td>\n

Akcje<\/p>\n

przedsi\u0119biorstw<\/td>\n<\/tr>\n

\u00a0\u00a0\u00a0 1981<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 61,9<\/td>\n\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a028,1<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 9,4<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 0,6<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 –<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1982<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 26,6<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 26,0<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 46,8<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 0,6<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 –<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1983<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 2,7<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 44,5<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 50,7<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 2,2<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 –<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1984<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 12,9<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 42,2<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 43,1<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1,8<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 –<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1985<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 20,9<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 42,6<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 35,3<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1,1<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 –<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1986<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 23,2<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 46,7<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 25,5<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 0,8<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 3,8<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1987<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 28,3<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 41,5<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 21,4<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 2,6<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 6,2<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1988<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 29,5<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 49,7<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 20,6<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 6,4<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 8,1<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1989<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 21,5<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 41,6<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 17,7<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 9,1<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 10,1<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1990<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 17,4<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 44,1<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 16,1<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 11,1<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 11,3<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0 1991<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 14,3<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 39,5<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 14,6<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 11,7<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 19,9<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: \u201ePrzegl\u0105d ubezpiecze\u0144 dla Ciebie\u201d nr 4 z 04.2000 r.<\/p>\n

Na pocz\u0105tku inwestowano g\u0142\u00f3wnie w depozyty bankowe, obligacje hipotetyczne oraz papiery warto\u015bciowe emitowane przez skarb pa\u0144stwa i bank centralny.8<\/a><\/p>\n

Innym zabezpieczeniem jest to, \u017ce zarz\u0105dy funduszy maj\u0105 osobowo\u015b\u0107 prawn\u0105 ca\u0142kowicie niezale\u017cn\u0105 od funduszu emerytalnego, kt\u00f3rym zarz\u0105dzaj\u0105. Nie mo\u017ce wykorzystywa\u0107 \u015brodk\u00f3w cz\u0142onk\u00f3w funduszy na swoje\u00a0 wydatki.\u00a0 Odpowiedzialno\u015b\u0107 za<\/p>\n

rentowno\u015b\u0107 oszcz\u0119dno\u015bci spoczywa na Zarz\u0105dach Funduszy i na pa\u0144stwie. Powoduje to, \u017ce bankructwo funduszu emerytalnego jest niemo\u017cliwe. Kontrol\u0105 nad funduszami zajmuje si\u0119 Rada Nadzorcza Zarz\u0105d\u00f3w Funduszy Emerytalnych. Nie ma ogranicze\u0144 dotycz\u0105cych tworzenia AFP. Mog\u0105 nimi by\u0107 przedsi\u0119biorstwa krajowe i zagraniczne, kt\u00f3re spe\u0142niaj\u0105 okre\u015blone wymogi dotycz\u0105ce wielko\u015bci kapita\u0142\u00f3w. AFP musz\u0105 co najmniej raz na cztery miesi\u0105ce dostarczy\u0107 bezp\u0142atnie wyci\u0105g z rachunku emerytalnego.9<\/a> AFP za dostarczane us\u0142ugi nak\u0142adaj\u0105 sta\u0142\u0105 prowizj\u0119.<\/p>\n

Ka\u017cdy pracownik mo\u017ce dobrowolnie wybiera\u0107 pomi\u0119dzy AFP, mog\u0105 te\u017c je bezp\u0142atnie zmienia\u0107, ale nie cz\u0119\u015bciej ni\u017c dwa razy w roku. Minimalnym okresem uczestnictwa w danym funduszy jest sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy. Mo\u017cliwo\u015b\u0107 zmiany funduszu wymusza konkurencyjno\u015b\u0107 w systemie i zapewnia to wysoki poziom efektywno\u015bci funkcjonowania i inwestycji. Ok. 30 \u2013 40% koszt\u00f3w operacyjnych funduszy wydawane jest na promocj\u0119.<\/p>\n

Tabela nr\u00a0 11. Transfery rachunk\u00f3w\u00a0 w Chile.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Rok<\/td>\nTransfer rachunk\u00f3w<\/p>\n

(w tys.)<\/td>\n

Ca\u0142kowita liczba rachunk\u00f3w (w tys.)<\/td>\nStosunek 1 i 2<\/p>\n

(w\u00a0 %)<\/td>\n<\/tr>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1985<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 211<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 2107<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 10<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1986<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 178<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 2438<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 7,3<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1987<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 183<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 2741<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 6,7<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1988<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 300<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 3037<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 9,9<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1989<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 310<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 3327<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a09,3<\/td>\n<\/tr>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1990<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 384<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 3624<\/td>\n\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 10,6<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Jak w tabeli nr 10<\/p>\n

Nowy system emerytalny w Chile zapewnia trzy rodzaje \u015bwiadcze\u0144 emerytalnych:<\/p>\n