{"id":168,"date":"2020-01-11T18:06:48","date_gmt":"2020-01-11T17:06:48","guid":{"rendered":"http:\/\/ubezpieczenia.pracemgr.com.pl\/?p=168"},"modified":"2020-01-11T18:06:48","modified_gmt":"2020-01-11T17:06:48","slug":"historia-ubezpieczen-na-zycie-w-polsce-do-roku-1989","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/historia-ubezpieczen-na-zycie-w-polsce-do-roku-1989\/","title":{"rendered":"Historia ubezpiecze\u0144 na \u017cycie w Polsce do roku 1989"},"content":{"rendered":"\n\n
\n \n
\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/div>\n \n\n
\n 5\/5 - (1 vote) <\/div>\n <\/div>\n

Historia ubezpiecze\u0144 na \u017cycie w Polsce obejmuje okres oko\u0142o 130 lat. Jest to niewiele chocia\u017cby z dw\u00f3ch powod\u00f3w. Po pierwsze ubezpieczenia na \u017cycie s\u0105 umowami d\u0142ugoterminowymi, a po drugie rynek brytyjski, kt\u00f3ry podaje jako drugi przyk\u0142ad w pracy, jest rynkiem, na kt\u00f3rym po raz pierwszy na \u015bwiecie pojawi\u0142y si\u0119 ubezpieczenia na \u017cycie i to ju\u017c w 1583 roku. Rozw\u00f3j ubezpiecze\u0144 na \u017cycie przebiega\u0142 inaczej w Polsce i Wielkiej Brytanii i obecnie rynki te znacz\u0105co si\u0119 od siebie r\u00f3\u017cni\u0105. Jednak za par\u0119 lat polski i brytyjski rynek ubezpiecze\u0144 na \u017cycie b\u0119d\u0105 partnerami w ramach wsp\u00f3\u0142pracy europejskiej d\u0105\u017c\u0105c do zbie\u017cnych cel\u00f3w i dzia\u0142aj\u0105c w ramach tego samego ustawodawstwa.<\/p>\n

Rozw\u00f3j ubezpiecze\u0144 na \u017cycie w pierwszej kolejno\u015bci zwi\u0105zany by\u0142 ze wzrostem zamo\u017cno\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa. Wraz ze wzrostem PKB per capita, kt\u00f3ry jest podstawowym wyznacznikiem gospodarczego stanu danego kraju, wzrastaj\u0105 tak\u017ce wydatki na ubezpieczenia na \u017cycie. Na przyk\u0142ad wraz ze wzrostem PKB w Wielkiej Brytanii (\u015brednie tempo wzrostu w latach 1989 – 1994 wynios\u0142o 1,8%) wzrasta\u0142y wydatki na ubezpieczenia na \u017cycie (z 1035 funt\u00f3w szterling\u00f3w w 1990 r. do 1242 w 1994r.).<\/p>\n

W polskich warunkach rozw\u00f3j ubezpiecze\u0144 przypad\u0142 na wiek XIX. Pierwszym polskim zak\u0142adem ubezpiecze\u0144 na terenie zaboru austriackiego by\u0142o Krakowskie Towarzystwo Wzajemnych Ubezpiecze\u0144 za\u0142o\u017cone w 1868 roku w Krakowie, kt\u00f3re rok p\u00f3\u017aniej rozpocz\u0119\u0142o prowadzenie ubezpiecze\u0144 na \u017cycie. Funkcjonowa\u0142o ono na zasadach zbli\u017conych do dzisiejszych towarzystw ubezpiecze\u0144 wzajemnych; na pierwszym miejscu by\u0142o zapewnienie ochrony zrzeszonym uczestnikom a nie – jak dla firmy komercyjnej – wypracowanie jak najwi\u0119kszego zysku. Drugim z kolei polskim zak\u0142adem ubezpiecze\u0144 za\u0142o\u017conym w 1873 roku w by\u0142ym zaborze pruskim, by\u0142a „Vesta” Bank Wzajemnych Ubezpiecze\u0144 w Poznaniu. W 1910 roku ju\u017c ponad 40 tys. os\u00f3b mia\u0142o wykupione polisy ubezpieczeniowe na swoje \u017cycie. Szybszy rozw\u00f3j tych ubezpiecze\u0144 nast\u0105pi\u0142 w pocz\u0105tkach XX wieku, kiedy niemal jednocze\u015bnie w 1911 powsta\u0142y Krajowy Zak\u0142ad Ubezpiecze\u0144 na \u017bycie w Poznaniu, Zachodnio-Pruski Krajowy Zak\u0142ad Ubezpiecze\u0144 na \u017bycie w Gda\u0144sku oraz „Karpatja” na terenie zaboru austriackiego.<\/p>\n

Zrozumia\u0142ym jest fakt jak bardzo dzia\u0142ania podczas pierwszej wojny \u015bwiatowej zahamowa\u0142y rozw\u00f3j ubezpiecze\u0144 na \u017cycie. Ich odrodzenie utrudnia\u0142a tak\u017ce wyst\u0119puj\u0105ca po wojnie bardzo silna inflacja. Tym niemniej coraz wi\u0119ksza liczba zak\u0142ad\u00f3w ubezpiecze\u0144 na \u017cycie podejmowa\u0142a w tym czasie dzia\u0142alno\u015b\u0107; prywatnych lub publicznych, krajowych lub zagranicznych, takich na przyk\u0142ad jak: Assicurazioni Generali z Triestu (kt\u00f3ry notabene po prawie 50 latach powr\u00f3ci\u0142 w ubieg\u0142ym roku do Polski) czy The Prudential Assurance Company Ltd. z Londynu.<\/p>\n

W okresie mi\u0119dzywojennym rozw\u00f3j ubezpiecze\u0144 na \u017cycie post\u0119powa\u0142 szybko. Ros\u0142a liczba zawartych ubezpiecze\u0144, kt\u00f3ra w roku 1929 osi\u0105gn\u0119\u0142a 133,7 tysi\u0105ca, w 1934 roku 192,3 tysi\u0105ca i w 1937 roku 262,3 tysi\u0105ca.<\/p>\n

Druga wojna \u015bwiatowa zamrozi\u0142a portfele ubezpieczeniowe; nie by\u0142y realizowane \u015bwiadczenia ani nie zawierano nowych um\u00f3w ubezpieczenia. Zagraniczni ubezpieczyciele opu\u015bcili nasz kraj, a z rodzimych firm przetrwa\u0142o zaledwie par\u0119.<\/p>\n

Zmiany ustrojowe i polityczne jakie nast\u0105pi\u0142y w Polsce po II wojnie \u015bwiatowej otworzy\u0142y nowy etap w czterdziestopi\u0119cioletnim okresie funkcjonowania ubezpiecze\u0144 w warunkach gospodarki socjalistycznej. Charakterystyczn\u0105 cech\u0105 w tym systemie by\u0142o oparcie ich dzia\u0142alno\u015bci na pa\u0144stwowym monopolu oraz przymusie ubezpieczenia. Lata 1945 – 1951 to okres odbudowy i przebudowy organizacji ubezpiecze\u0144 w nowo tworz\u0105cych si\u0119 warunkach spo\u0142eczno-gospodarczych. Do prowadzenia ubezpiecze\u0144 na \u017cycie upowa\u017cnione zosta\u0142y: Powszechny Zak\u0142ad Ubezpiecze\u0144 Wzajemnych i Zak\u0142ad Ubezpiecze\u0144 Wzajemnych w Poznaniu, a tak\u017ce PKO jednak ju\u017c od 1949 roku ca\u0142o\u015b\u0107 przej\u0105\u0142 Powszechny Zak\u0142ad Ubezpiecze\u0144 Wzajemnych, przekszta\u0142cony w 1952 roku w Pa\u0144stwowy Zak\u0142ad Ubezpiecze\u0144 Wzajemnych. Jednak ubezpieczenia na \u017cycie, jako dobrowolne ubezpieczenia ludno\u015bci, wyst\u0119powa\u0142y w bardzo ma\u0142ym zakresie. \u015awiadczy o tym struktura zbioru sk\u0142adki portfela na koniec 1951 r., gdzie ubezpieczenia dobrowolne stanowi\u0142y tylko 6,1%. W roku 1948 zawarto jedynie 477 jednostkowych ubezpiecze\u0144 na \u017cycie. W du\u017cej mierze przyczyni\u0142y si\u0119 do tego dwa czynniki: niski poziom stopy \u017cyciowej w spo\u0142ecze\u0144stwie, kt\u00f3re dopiero co zaczyna\u0142o na nowo organizowa\u0107 swoje \u017cycie po wojnie i mia\u0142o wiele innych potrzeb do zaspokojenia w pierwszej kolejno\u015bci a poza tym brak rzetelnej informacji na temat ubezpiecze\u0144. Jedyny gracz na rynku dyktowa\u0142 warunki a indywidualnym ubezpieczeniom na \u017cycie nie przypisywano znacz\u0105cej roli. Podstawowe ubezpieczenie na \u017cycie oferowane wtedy obejmowa\u0142o zar\u00f3wno ubezpieczenie ryzyka na wypadek \u015bmierci jak i ubezpieczenie kapita\u0142owe tj. na wypadek \u015bmierci i do\u017cycia.<\/p>\n

Lata 1952 – 1984 charakteryzuj\u0105 si\u0119 scentralizowanym i w pe\u0142ni pa\u0144stwowym monopolem ubezpieczeniowym. Monopol ten sta\u0142 si\u0119 jednocze\u015bnie podstawowa zasad\u0105 organizacji ubezpiecze\u0144 w Polsce Ludowej do 1984 r., stanowi\u0105c jedn\u0105 z podstaw socjalistycznej teorii ubezpiecze\u0144. Pocz\u0105wszy od roku 1960 sprzedawane by\u0142y tak\u017ce ubezpieczenia rentowe w siedmiu rodzajach. R\u00f3wnocze\u015bnie zosta\u0142o wprowadzone ubezpieczenie zaopatrzenia dzieci.<\/p>\n

Nowy okres ubezpiecze\u0144 w Polsce otwiera ustawa z 20 wrze\u015bnia 1984 r. o ubezpieczeniach maj\u0105tkowych i osobowych, kt\u00f3ra umo\u017cliwi\u0142a powstawanie niepa\u0144stwowych towarzystw ubezpieczeniowych w formie sp\u00f3\u0142dzielni lub sp\u00f3\u0142ek akcyjnych z udzia\u0142em co najmniej 51% Skarbu Pa\u0144stwa. Nie wp\u0142yn\u0119\u0142o to jednak znacz\u0105co na kszta\u0142t rynku gdy\u017c monopolist\u0105 wci\u0105\u017c pozostawa\u0142 PZU.<\/p>\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 ubezpieczycieli w gospodarce o systemie nakazowo-rozdzielczym (a w\u0142a\u015bciwie ubezpieczyciela) w niczym nie przypomina\u0142a dzia\u0142alno\u015bci ubezpieczeniowej jaka prowadzona by\u0142a w\u00f3wczas w innych krajach europejskich o gospodarce rynkowej. Odg\u00f3rnie decydowano o potrzebach spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3re pozbawione swobody wyboru jak\u0105 oferuje konkurencja na rynku nie specjalnie interesowa\u0142o si\u0119 ubezpieczeniami na \u017cycie. Lata 1945 – 1989 by\u0142y „stracone” z punktu widzenia mo\u017cliwo\u015bci rozwoju rynku ubezpieczeniowego, jaki m\u00f3g\u0142by mie\u0107 miejsce w gospodarce rynkowej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Historia ubezpiecze\u0144 na \u017cycie w Polsce obejmuje okres oko\u0142o 130 lat. Jest to niewiele chocia\u017cby z dw\u00f3ch powod\u00f3w. Po pierwsze ubezpieczenia na \u017cycie s\u0105 umowami d\u0142ugoterminowymi, a po drugie rynek brytyjski, kt\u00f3ry podaje jako drugi przyk\u0142ad w pracy, jest rynkiem, na kt\u00f3rym po raz pierwszy na \u015bwiecie pojawi\u0142y si\u0119 ubezpieczenia na \u017cycie i to ju\u017c … Czytaj dalej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[23,65],"class_list":["post-168","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-prac-mgr","tag-historia-ubezpieczen-na-zycie-w-polsce-do-roku-1989","tag-rozwoj-ubezpieczen-na-zycie-w-polsce"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/168","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=168"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/168\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=168"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=168"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=168"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}