{"id":163,"date":"2019-09-05T11:02:46","date_gmt":"2019-09-05T09:02:46","guid":{"rendered":"http:\/\/ubezpieczenia.pracemgr.com.pl\/?p=163"},"modified":"2019-09-05T11:02:46","modified_gmt":"2019-09-05T09:02:46","slug":"czlonkostwo-w-oecd-rok-1999-a-zmiany-w-polskim-prawie-ubezpieczeniowym","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/ubezpieczenia\/czlonkostwo-w-oecd-rok-1999-a-zmiany-w-polskim-prawie-ubezpieczeniowym\/","title":{"rendered":"Cz\u0142onkostwo w OECD, rok 1999 a zmiany w polskim prawie ubezpieczeniowym"},"content":{"rendered":"\n\n
\n \n
\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/div>\n \n\n
\n 5\/5 - (1 vote) <\/div>\n <\/div>\n

Rok 1989 dla wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w naszego kraju by\u0142 prze\u0142omem. Wraz ze zmian\u0105 ustroju g\u0142\u00f3wnym celem sta\u0142o si\u0119 dla Polak\u00f3w dor\u00f3wnanie standardowi \u017cycia „Zachodu”. Naturalnym sta\u0142o si\u0119 wi\u0119c d\u0105\u017cenie do wsp\u00f3\u0142pracy z takimi organizacjami jak: OECD i Unia Europejska. 16 grudnia 1991 r. Polska podpisa\u0142a uk\u0142ad o stowarzyszeniu ze Wsp\u00f3lnotami Europejskimi i mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce zosta\u0142y rozpocz\u0119te aktywne przygotowania do przysz\u0142ego cz\u0142onkostwa. Rok 1996 nagrodzi\u0142 nasze przeobra\u017cenia gospodarcze i zmiany legislacyjne przyj\u0119ciem do OECD. W krajach OECD ubezpieczenia na \u017cycie stanowi\u0105 ponad 50% wszystkich ubezpiecze\u0144. W Polsce ponad 70% to ubezpieczenia maj\u0105tkowe. R\u00f3\u017cnice te wynikaj\u0105 z nast\u0119puj\u0105cych przyczyn:<\/p>\n

    \n
  • System polityki spo\u0142ecznej w Polsce zapewnia wzgl\u0119dnie szerok\u0105 ochron\u0119 ubezpieczeniow\u0105,<\/li>\n
  • Stopa inflacji w Polsce jest relatywnie wysoka co zniech\u0119ca ludzi do zakupu polis ubezpieczenia na \u017cycie,<\/li>\n
  • Stosunkowo niski PKB w Polsce powoduje, \u017ce wydatki na ubezpieczenia na \u017cycie nie zajmuj\u0105 czo\u0142owego miejsca w bud\u017cetach polskich rodzin,<\/li>\n
  • Rynek kapita\u0142owy jest s\u0142abiej rozwini\u0119ty w Polsce ni\u017c w krajach OECD.<\/li>\n<\/ul>\n

    Nast\u0119pnym ambitnym celem sta\u0142o si\u0119 d\u0105\u017cenie Polski do cz\u0142onkostwa w Unii Europejskiej. Zaistnia\u0142e okoliczno\u015bci zasadniczo wp\u0142yn\u0119\u0142y na polski rynek ubezpieczeniowy, a co za tym idzie i na prawodawstwo. 13 grudnia 1997 r. Rada Europy zakwalifikowa\u0142a Polsk\u0119 do negocjacji a 31 grudnia 1998 nast\u0105pi\u0142o oficjalne otwarcie procesu negocjacyjnego oraz przegl\u0105du prawa polskiego pod k\u0105tem zgodno\u015bci z unijnym czyli tzw. screening. Przygotowania do cz\u0142onkostwa w Unii Europejskiej wymagaj\u0105 jeszcze pracy mimo i\u017c unijne wytyczne by\u0142y brane pod uwag\u0119 ju\u017c w 1990 roku przy uchwalaniu ustawy o dzia\u0142alno\u015bci ubezpieczeniowej.<\/p>\n

    G\u0142\u00f3wne wytyczne, kt\u00f3re musieli\u015bmy wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 to:<\/p>\n

      \n
    1. Zakaz prowadzenia w jednej firmie ubezpiecze\u0144 na \u017cycie oraz ubezpiecze\u0144 maj\u0105tkowych,<\/li>\n
    2. okre\u015blenie standardowych wymog\u00f3w niezb\u0119dnych do podj\u0119cia dzia\u0142alno\u015bci ubezpieczeniowej,<\/li>\n
    3. obowi\u0105zek tworzenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,<\/li>\n
    4. okre\u015blenie katalogu grup i rodzaj\u00f3w ubezpiecze\u0144,<\/li>\n
    5. okre\u015blenie kapita\u0142u gwarancyjnego dla ka\u017cdej grupy ubezpiecze\u0144 .<\/li>\n<\/ol>\n

      Rok 1990 zaowocowa\u0142 nowoczesn\u0105 organizacj\u0105 rynku ubezpieczeniowego w Polsce pod postaci\u0105 aktu jakim by\u0142a ustawa o dzia\u0142alno\u015bci ubezpieczeniowej z 28 lipca 1990r. Pierwsz\u0105 zmian\u0105 jakiej musia\u0142 dokona\u0107 ustawodawca polski by\u0142a eliminacja nier\u00f3wnego traktowania podmiot\u00f3w i os\u00f3b zagranicznych w zakresie zak\u0142adania firm ubezpieczeniowych i brokerskich, prowadzenia reasekuracji oraz rozszerzenia mo\u017cliwo\u015bci \u015bwiadczenia us\u0142ug ubezpieczeniowych na terenie Polski przez zagranicznych ubezpieczycieli. Specyficzne okoliczno\u015bci kszta\u0142towania si\u0119 m\u0142odego rynku wp\u0142yn\u0119\u0142y na to, i\u017c ustawodawca polski podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o ochronie tego\u017c rynku umo\u017cliwiaj\u0105c zagranicznym ubezpieczycielom swobodny dost\u0119p do naszego rynku dopiero po 1 stycznia 1999 roku. Ustawa wprowadzi\u0142a zakaz prowadzenia jednocze\u015bnie dzia\u0142alno\u015bci w obu dzia\u0142ach, w dziale ubezpiecze\u0144 na \u017cycie oraz w dziale pozosta\u0142ych ubezpiecze\u0144 maj\u0105tkowych i osobowych, okre\u015bli\u0142a wymogi konieczne do uzyskania zezwolenia zgodnie z ze standardami Unii Europejskiej, uregulowa\u0142a podstawy gospodarki finansowej zak\u0142ad\u00f3w ubezpiecze\u0144 zgodnie z normami przyj\u0119tymi we Wsp\u00f3lnocie, w tym konieczno\u015b\u0107 tworzenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych na pokrycie bie\u017c\u0105cych i przysz\u0142ych zobowi\u0105za\u0144 ubezpieczyciela oraz wprowadzi\u0142a podzia\u0142 ubezpiecze\u0144, zwi\u0105zany z rodzajem prowadzonej przez ubezpieczyciela dzia\u0142alno\u015bci, na dzia\u0142y i grupy.<\/p>\n

      1 lutego 1994 roku wszed\u0142 w \u017cycie Uk\u0142ad Europejski ustanawiaj\u0105cy stworzenie mi\u0119dzy Rzeczpospolit\u0105 Polska z jednej strony a Wsp\u00f3lnotami Europejskimi i ich pa\u0144stwami cz\u0142onkowskimi z drugiej strony. Zawiera on szereg postanowie\u0144 maj\u0105cych wp\u0142yw tak\u017ce i na sektor ubezpiecze\u0144 w Polsce. Dotycz\u0105 one przep\u0142ywu pracownik\u00f3w oraz swobody \u015bwiadczenia us\u0142ug (IV dzia\u0142 EU), a tak\u017ce p\u0142atno\u015bci i przep\u0142ywu kapita\u0142u.<\/p>\n

      Wprowadzony w 1995 roku, przez nowel\u0119 do ustawy o dzia\u0142alno\u015bci ubezpieczeniowej, podzia\u0142 kompetencji nadzorczych mi\u0119dzy Ministra Finans\u00f3w i Pa\u0144stwowy Urz\u0105d Nadzoru Ubezpiecze\u0144 jest najbardziej zbli\u017cony do modelu istniej\u0105cego we Francji. Przy Ministrze Finans\u00f3w pozosta\u0142a mo\u017cliwo\u015b\u0107 stanowienia przepis\u00f3w wykonawczych do ustawy ubezpieczeniowej oraz kompetencje w zakresie autoryzacji, tj. udzielanie i cofanie zezwole\u0144 na prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci. Minimalny kapita\u0142 gwarancyjny jest uzale\u017cniony od dzia\u0142\u00f3w i grup ubezpiecze\u0144. Jego wysoko\u015b\u0107 okre\u015bla rozporz\u0105dzenie Ministra Finans\u00f3w z dnia 17 pa\u017adziernika 1995 roku w sprawie sposobu wyliczania i wysoko\u015bci marginesu wyp\u0142acalno\u015bci oraz minimalnej wysoko\u015bci kapita\u0142u gwarancyjnego dla ka\u017cdego rodzaju ubezpiecze\u0144 oraz dla dzia\u0142alno\u015bci reasekuracyjnej . Zgodnie z nim, minimalna wysoko\u015b\u0107 kapita\u0142u gwarancyjnego podmiot\u00f3w prowadz\u0105cych dzia\u0142alno\u015b\u0107 ubezpieczeniow\u0105, zar\u00f3wno w formie S.A. jak i TUW, ustanowiona jest w r\u00f3wnowarto\u015bci ECU, ustalonej z zastosowaniem kursu \u015bredniego walut obcych, og\u0142aszanego prze NBP w tabeli kurs\u00f3w ka\u017cdego roku, co pozwala na zwi\u0119kszenie stabilno\u015bci przepis\u00f3w.<\/p>\n

      R\u00f3wnie\u017c wymogi, kt\u00f3re stawia prawo polskie przed po\u015brednikami ubezpieczeniowymi, w zasadzie s\u0105 zgodne z regulacjami wewn\u0119trznymi Unii Europejskiej. Wed\u0142ug ustawy o dzia\u0142alno\u015bci ubezpieczeniowej po\u015brednictwo ubezpieczeniowe mo\u017ce by\u0107 bowiem wykonywane wy\u0142\u0105cznie przez agent\u00f3w lub broker\u00f3w ubezpieczeniowych, po uzyskaniu zezwolenia od organu nadzoru. Wydanie zezwolenia w przypadku agent\u00f3w jest uzale\u017cnione od uko\u0144czenia szkolenia zorganizowanego przez zak\u0142ad ubezpiecze\u0144 zako\u0144czonego egzaminem, w przypadku brokera za\u015b – od zdania egzaminu przed specjalnie powo\u0142an\u0105 w tym celu Komisj\u0119 Egzaminacyjn\u0105.<\/p>\n

      Por\u00f3wnanie prawa wsp\u00f3lnotowego i polskiego prawa ubezpieczeniowego wykazuje, \u017ce dokonane po 1989 roku zmiany w spos\u00f3b znacz\u0105cy przybli\u017cy\u0142o je do prawa UE. Tym samym przyj\u0119te przez Polsk\u0119 w umowie stowarzyszeniowej, zobowi\u0105zanie harmonizacji w\u0142asnego prawa z prawem Unii Europejskiej w odniesieniu do prawa ubezpieczeniowego w du\u017cej mierze zosta\u0142o ju\u017c zrealizowane. Nie oznacza to, zupe\u0142nej zgodno\u015bci rozwi\u0105za\u0144 przyj\u0119tych w naszym prawie ubezpieczeniowym z prawem UE. Nadal wskazana jest dalsza zmiana prawa ubezpieczeniowego w naszym kraju. Trzecie dyrektywy wprowadzi\u0142y tzw. jednolit\u0105 licencj\u0119, umo\u017cliwiaj\u0105c\u0105 prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci przez firm\u0119 ubezpieczeniow\u0105, kt\u00f3ra uzyska\u0142a zezwolenie w jednym z kraj\u00f3w cz\u0142onkowskich, na terenie wszystkich pa\u0144stw UE bezpo\u015brednio lub przez oddzia\u0142y, bez konieczno\u015bci uzyskiwania dodatkowego zezwolenia. Towarzystwa ubezpieczeniowe mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c od tego momentu bez ogranicze\u0144 \u015bwiadczy\u0107 us\u0142ugi transgraniczne na terenie ca\u0142ej Unii. Zosta\u0142y tak\u017ce ustanowione nowe zasady nadzoru nad dzia\u0142alno\u015bci\u0105 zagranicznych oddzia\u0142\u00f3w firm ubezpieczeniowych, kt\u00f3re dotychczas podlega\u0142y nadzorowi kraju goszcz\u0105cego, a obecnie zostaj\u0105 pod nadzorem kraju macierzystego. Oznacza to konieczno\u015b\u0107 nie tylko ujednolicenia ustawodawstwa w zakresie tworzenia i funkcjonowania ubezpieczycieli w poszczeg\u00f3lnych pa\u0144stwach europejskich, lecz r\u00f3wnie\u017c stosowanie w praktyce zbli\u017conych regu\u0142 przy licencjonowaniu towarzystw ubezpieczeniowych, a szczeg\u00f3lnie w odniesieniu do trybu i zakresu sprawowania nadzoru.<\/p>\n

      Wy\u017cej wymienione postanowienia dotycz\u0105ce funkcjonowania w ramach Jednolitego Rynku Wewn\u0119trznego, nie mog\u0105 by\u0107 przyj\u0119te przez Polsk\u0119 na obecnym etapie integracji z Uni\u0105 Europejsk\u0105. Wymagaj\u0105 one wzajemnego uznania licencji na dzia\u0142alno\u015b\u0107 ubezpieczeniow\u0105 oraz nadzoru. Zgodnie z zawartym przez Polsk\u0119 Uk\u0142adem Europejskim, mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u015bwiadczenia us\u0142ug przez oddzia\u0142y powinna by\u0107 wprowadzona do ko\u0144ca pierwszego okresu dostosowawczego, czyli do 1999 roku, za\u015b pe\u0142na swoboda w transgranicznym \u015bwiadczeniu us\u0142ug – do ko\u0144ca drugiego okresu, czyli do 2004 roku. Polska przygotowuje si\u0119 stopniowo do wprowadzenia zasady swobody us\u0142ug transgranicznych m.in. przez zmiany regulacji dotycz\u0105cych dopuszczalno\u015bci zawierania um\u00f3w ubezpieczenia z zagranicznymi zak\u0142adami ubezpiecze\u0144. Obecnie podmioty krajowe mog\u0105 ubezpiecza\u0107 coraz wi\u0119cej ryzyk bezpo\u015brednio za granic\u0105.<\/p>\n

      Jednak w miar\u0119 przybli\u017cania naszego prawa dotycz\u0105cego ubezpiecze\u0144 nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 o sytuacji jaka panuje na polskim rynku ubezpieczeniowym. Zmiany powinny by\u0107 wprowadzane powoli, podyktowane zw\u0142aszcza stopniem rozwoju ubezpiecze\u0144 w Polsce. Nale\u017cy sobie r\u00f3wnie\u017c zda\u0107 spraw\u0119, \u017ce dostosowania formalne s\u0105 niezb\u0119dnym ale jedynie pierwszym etapem integracji. O wiele trudniej b\u0119dzie realnie dostosowa\u0107 funkcjonowanie polskich firm ubezpieczeniowych aby sta\u0142y si\u0119 konkurencyjne czy wr\u0119cz przetrwa\u0142y na jednolitym rynku europejskim.<\/p>\n

      Ubezpieczenia na \u017cycie s\u0105 traktowane w krajach Unii Europejskiej jako instrument polityki ekonomicznej pa\u0144stwa co jeszcze nie ma niestety miejsca w Polsce. Zwolnienie podatkowe wyst\u0119puje w dwojakiej formie: zwolnienie od kwot wydatkowanych na okre\u015blone produkty ubezpieczeniowe lub\/i zwolnienie od \u015bwiadcze\u0144 wyp\u0142acanych z tytu\u0142u polisy \u017cyciowej. Pierwsza metoda stosowana jest w sytuacji odliczenia sk\u0142adki ubezpieczeniowej od kwoty dochodu uzyskanego w danym roku. Najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puje ona w przypadku ubezpiecze\u0144 stanowi\u0105cych niejako form\u0119 uzupe\u0142nienia pa\u0144stwowego systemu spo\u0142ecznego, np. renta do\u017cywotnia w przypadku niezdolno\u015bci do pracy. Druga metoda obwarowana jest wieloma warunkami takimi na przyk\u0142ad jak wym\u00f3g aby beneficjent nale\u017ca\u0142 do najbli\u017cszych krewnych. Wszystkie ulgi podatkowe stosowane w krajach Unii Europejskiej dotycz\u0105 produkt\u00f3w oferowanych przez licencjonowane firmy, a niekt\u00f3re z kraj\u00f3w stosuj\u0105 ulgi tylko w przypadku p\u0142acenia sk\u0142adek krajowym zak\u0142adom ubezpiecze\u0144 (np. W\u0142ochy). W dobie gor\u0105cych dyskusji na temat wszechobecnego kapita\u0142u zagranicznego takie rozwi\u0105zanie wydawa\u0142oby si\u0119 zadowoli\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa. Polski ustawodawca reformuj\u0105c system podatkowy w 1991 roku przewidzia\u0142 najprostszy, z punktu widzenia administracyjnego, system zwolnie\u0144 podatkowych. Zgodnie z art. 21 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od os\u00f3b fizycznych wolne od podatku dochodowego s\u0105 kwoty otrzymane z tytu\u0142u ubezpiecze\u0144 maj\u0105tkowych i osobowych. Niestety \u017cadna z ulg nie dotyczy inwestowania \u015brodk\u00f3w w ubezpieczenia na \u017cycie.<\/p>\n

      Przeprowadzenie proponowanych zmian w legislacji odb\u0119dzie si\u0119 w dw\u00f3ch krokach. Pierwszy to przyj\u0119cie rozwi\u0105za\u0144 dotycz\u0105cych dzia\u0142alno\u015bci firm ubezpieczeniowych przez swoje oddzia\u0142y (jak zosta\u0142o to okre\u015blone w „Bia\u0142ej Ksi\u0119dze”), wprowadzone od 1 stycznia 1999. Drugi krok to \u015bwiadczenie us\u0142ug ubezpieczeniowych ponad granicami (Poziom II – „Bia\u0142a Ksi\u0119ga”) planowany na 31 stycznia 2004 roku. Do tego momentu polskie prawo ubezpieczeniowe powinno by\u0107 w pe\u0142ni zgodne z dyrektywami unijnymi tzw. trzeciej generacji.<\/p>\n

      W 1997 roku zosta\u0142 opracowany projekt nowelizacji ustawy o dzia\u0142alno\u015bci ubezpieczeniowej. Nowelizacja ta mia\u0142a na celu zniesienie r\u00f3\u017cnic w traktowaniu inwestor\u00f3w polskich i zagranicznych. Przede wszystkim nowelizacja przewiduje likwidacj\u0119 r\u00f3\u017cnic prawnych pomi\u0119dzy zak\u0142adaniem i funkcjonowaniem zak\u0142ad\u00f3w ubezpiecze\u0144 krajowych oraz z udzia\u0142em kapita\u0142u zagranicznego. Ujednolicenie traktowania inwestor\u00f3w ma tak\u017ce obejmowa\u0107 wydawanie zezwole\u0144 Ministra Finans\u00f3w na nabycie znacznych pakiet\u00f3w akcji w firmie ubezpieczeniowej na podstawie tych samych przepis\u00f3w, niezale\u017cnie od struktury i pochodzenia kapita\u0142u.<\/p>\n

      Zgodnie z Uk\u0142adem Stowarzyszeniowym okres przej\u015bciowy, kt\u00f3ry ma stwarza\u0107 mo\u017cliwo\u015bci stosowania klauzul ochraniaj\u0105cych polski rynek ubezpieczeniowy sko\u0144czy si\u0119 ju\u017c w 2004 roku. Nast\u0119pnie ma mie\u0107 miejsce pe\u0142na integracja z ustawodawstwem unijnym. Polski rynek ubezpieczeniowy ma wi\u0119c jeszcze par\u0119 lat aby mo\u017cliwie jak najlepiej przygotowa\u0107 si\u0119 do nast\u0119pnego etapu integracji. Przygotowanie do konkurencji z zagranicznymi firmami ubezpieczeniowymi dotyczy\u0107 powinno mi\u0119dzy innymi:<\/p>\n