{"id":78,"date":"2016-03-11T12:20:38","date_gmt":"2016-03-11T11:20:38","guid":{"rendered":"http:\/\/prawo.pracemgr.com.pl\/?p=78"},"modified":"2016-03-11T12:20:38","modified_gmt":"2016-03-11T11:20:38","slug":"status-prawny-radnego-zakonczenie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/status-prawny-radnego-zakonczenie\/","title":{"rendered":"Status prawny radnego – zako\u0144czenie"},"content":{"rendered":"\n\n
\n \n
\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/div>\n \n\n
\n 5\/5 - (1 vote) <\/div>\n <\/div>\n

Analiza statusu radnego w polskim systemie prawnym nasuwa szereg w\u0105tpliwo\u015bci, z kt\u00f3rych najbardziej istotne wydaj\u0105 mi si\u0119 te, kt\u00f3re dotycz\u0105 charakteru samego mandatu. W problematyce tej zawiera si\u0119 wiele podstawowych kwestii charakteryzuj\u0105cych stosunki mi\u0119dzy w\u0142adz\u0105 centraln\u0105 a w\u0142adzami lokalnymi. Kwestie te to r\u00f3wnie\u017c poszukiwanie odpowiedzi na pytanie, czy scentralizowany hierarchiczny model zarz\u0105dzania lokalnego zosta\u0142 przezwyci\u0119\u017cony i w jakim zakresie wsp\u00f3lnoty samorz\u0105dowe zosta\u0142y upodmiotowione. Pytanie o tyle zasadne, \u017ce przecie\u017c interes spo\u0142eczno\u015bci lokalnych jest cz\u0119sto inny ni\u017c interesy og\u00f3lnospo\u0142eczne i inne ma te\u017c znaczenie.<\/p>\n

Samorz\u0105dy terytorialne wykonuj\u0105 zadania publiczne nie zastrze\u017cone przez konstytucj\u0119 lub ustawy dla innych organ\u00f3w administracji publicznej. Reforma administracyjna kraju polega\u0142a na decentralizacji, czyli przekazaniu jednostkom samorz\u0105dowym kompetencji administracji pa\u0144stwowej oraz zwi\u0105zanych z nimi o\u015brodk\u00f3w finansowych, i stworzeniu prawnych warunk\u00f3w zapewniaj\u0105cych samodzielne wykonywanie przekazanych zada\u0144. Utworzy\u0142a warunki do tego, aby na szczeblu centralnym by\u0142y realizowane zadania maj\u0105ce wymiar og\u00f3lnopa\u0144stwowy, natomiast sprawy o charakterze lokalnym i regionalnym na poszczeg\u00f3lnych szczeblach samorz\u0105du terytorialnego. Nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce w aspekcie ustrojowo-prawnym samorz\u0105dy s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 ustroju pa\u0144stwowego. Nale\u017cy mie\u0107 jednak r\u00f3wnie\u017c na uwadze, \u017ce w\u0142adze lokalne nie tylko realizuj\u0105 cele pa\u0144stwowe w terenie, ale r\u00f3wnie\u017c maj\u0105 za zadanie realizowanie cel\u00f3w lokalnych, kt\u00f3re r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od pa\u0144stwowych, a\u00a0przy tym s\u0105 nie mniej wa\u017cne. W tym kontek\u015bcie szczeg\u00f3lnego znaczenia nabieraj\u0105 samorz\u0105dy najni\u017cszego szczebla i rola, jak\u0105 w\u00a0tych samorz\u0105dach pe\u0142ni\u0105 radni. Ostatecznie zosta\u0142y rozwiane w\u0105tpliwo\u015bci dotycz\u0105ce tego, czy mandat radnego ma charakter zwi\u0105zany. Zosta\u0142y rozwiane w tym kierunku, kt\u00f3ry, moim zdaniem, stoi w\u00a0wyra\u017anej kolizji z\u00a0odczuciami zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci wyborc\u00f3w.<\/p>\n

Uwa\u017cam, \u017ce wola wyborc\u00f3w powinna mie\u0107 charakter wi\u0105\u017c\u0105cy dla ich radnego co, by\u0107 mo\u017ce, pozwoli\u0142oby unikn\u0105\u0107 wielu patologii \u017cycia publicznego. Charakter zwi\u0105zany mandatu zmusza\u0142by radnych do liczenia si\u0119 ze swym elektoratem nie tylko w czasie kampanii wyborczej, je\u015bli wyborcy dysponowaliby prawem odwo\u0142ania tego deputowanego, kt\u00f3ry sprzeniewierzy\u0142 si\u0119 wyborczym obietnicom. To ma szczeg\u00f3lne znaczenie na szczeblu samorz\u0105d\u00f3w gminnych, gdzie radni podlegaj\u0105 spo\u0142ecznej kontroli, ale niestety, wyborcy nic nie s\u0105 w stanie zrobi\u0107 nawet w\u00f3wczas, gdy ich przedstawiciel kompromituje si\u0119 w spos\u00f3b ewidentny.<\/p>\n

System samorz\u0105dowy budowany przez ca\u0142\u0105 minion\u0105 dekad\u0119 w r\u00f3\u017cnych okresach cieszy\u0142 si\u0119 mniejszym lub wi\u0119kszym uznaniem. Reforma 1990 roku, kt\u00f3ra zapocz\u0105tkowa\u0142a budow\u0119 samorz\u0105dno\u015bci uznawana by\u0142a za jedn\u0105 z najbardziej udanych spo\u015br\u00f3d przeprowadzonych w latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych. Dzi\u015b spo\u0142eczna ocena w\u0142adz lokalnych zmieni\u0142a si\u0119 diametralnie.<\/p>\n

Prasa serwuje nam prawie codziennie informacje dotycz\u0105ce radnych, kt\u00f3rzy w swej istocie powinni stanowi\u0107 wz\u00f3r post\u0119powania dla lokalnych spo\u0142eczno\u015bci, a\u00a0tymczasem najcz\u0119\u015bciej staj\u0105 si\u0119 bohaterami negatywnymi. I nie ponosz\u0105 konsekwencji swego zachowania.<\/p>\n

My\u015bl\u0119, \u017ce w du\u017cym stopniu winne takiemu stanowi rzeczy jest upartyjnienie elit samorz\u0105dowych, kt\u00f3re w wi\u0119kszym stopniu czuj\u0105 si\u0119 odpowiedzialne przed swoj\u0105 lokaln\u0105 parti\u0105 ni\u017c przed rad\u0105 gminn\u0105 czy wyborcami. Do tajemnic poliszynela nale\u017cy przekupywanie radnych, obsadzanie stanowisk kuzynami, utajnianie decyzji i informacji. Korupcja osi\u0105gn\u0119\u0142a niebezpieczny poziom powoduj\u0105c wybuchy skandali na najwy\u017cszych szczeblach w\u0142adzy i reakcj\u0119 (r\u00f3\u017cnie adresowan\u0105) aparatu sprawiedliwo\u015bci. Na tych najni\u017cszych natomiast mieszka\u0144cy wydaj\u0105 si\u0119 ca\u0142kowicie bezsilni, kiedy lokalni przedstawiciele demonstruj\u0105 ewidentny brak jakichkolwiek zasad etycznych. Wszystko to prowadzi do utraty zaufania spo\u0142ecznego – jedynej si\u0142y, kt\u00f3ra mo\u017ce utrzyma\u0107 samorz\u0105d przy \u017cyciu w sytuacji, gdy zachowania radnych s\u0105 rzeczywi\u015bcie czasami dowodem braku poczucia odpowiedzialno\u015bci za sprawy publiczne.<\/p>\n

Pojawiaj\u0105 si\u0119 uniwersalne recepty na uzdrowienie samorz\u0105d\u00f3w. Najbardziej g\u0142o\u015bne jest dzi\u015b \u017c\u0105danie bezpo\u015brednich wybor\u00f3w w\u00f3jt\u00f3w i burmistrz\u00f3w (zapowiada\u0142 to premier Miller w swym expose – Zgodnie z przedwyborczymi zapowiedziami wprowadzimy bezpo\u015brednie wybory w\u00f3jt\u00f3w i burmistrz\u00f3w \u2013 <\/em>Rzeczpospolita 26 pa\u017adziernika 2001) czy jednak przekazanie w\u0142adzy w r\u0119ce jednego cz\u0142owieka rozwi\u0105\u017ce problemy upartyjnienia czy korupcji? Jestem zdania, \u017ce polska samorz\u0105dno\u015b\u0107 nie dojrza\u0142a jeszcze do takich rozwi\u0105za\u0144, cho\u0107 wydaj\u0105 si\u0119 one cz\u0119sto dobrym lekarstwem na lokalne bol\u0105czki. Tyle tylko, \u017ce to prowadzi\u0142oby do koncentracji w\u0142adzy na szczeblu lokalnym, a to zawsze prowadzi do zwi\u0119kszenia korupcji a nie jej zmniejszenia.<\/p>\n

Korupcja i upartyjnienie s\u0105 podstawowymi chorobami samorz\u0105d\u00f3w. Jedyn\u0105 drog\u0105 przeciwdzia\u0142ania temu jest wzmocnienie opinii publicznej i kontroli ze strony spo\u0142ecze\u0144stwa. A to wymaga przede wszystkim jawno\u015bci decyzji i dost\u0119pu do wszelkich materia\u0142\u00f3w z nimi zwi\u0105zanych. Ka\u017cdy obywatel ma prawo wiedzie\u0107, co i\u00a0dlaczego w jego imieniu zdecydowano. Konieczne s\u0105 prawne unormowania dotycz\u0105ce jawno\u015bci zarobk\u00f3w. PIT prezydenta Stan\u00f3w Zjednoczonych jest dost\u0119pny dla ka\u017cdego obywatela. Dlaczego w Polsce zarobki os\u00f3b utrzymuj\u0105cych si\u0119 z pieni\u0119dzy publicznych s\u0105 chronione tajemnic\u0105? Ka\u017cdy mieszkaniec gminy powinien wiedzie\u0107, ile z jego pieni\u0119dzy otrzymuj\u0105 burmistrz i inne osoby pochodz\u0105ce z wyboru. Siatka p\u0142ac pracownik\u00f3w samorz\u0105du winna by\u0107 jawna. Praca burmistrza i\u00a0w\u00f3jta jest odpowiedzialna i od niej wiele zale\u017cy. Powinna by\u0107 w\u0142a\u015bciwie wynagradzana. Ale je\u015bli radni chc\u0105 przyzna\u0107 sobie gratyfikacje finansowe to niech rada tego dokona na jawnym posiedzeniu, z udzia\u0142em lokalnych medi\u00f3w i przedstawicieli spo\u0142eczno\u015bci. Pr\u00f3by zmiany obecnego stanu rzeczy, co wydaje si\u0119 nieodzowne, powinny prowadzi\u0107 w kierunku wyeliminowania wszelkich ubocznych zysk\u00f3w z funkcji pe\u0142nionych przez radnych i uzyskiwania jakichkolwiek korzy\u015bci udzielanych przez zarz\u0105dy.<\/p>\n

S\u0142aba pozycja radnych powoduje, \u017ce zagro\u017cona wydaje si\u0119 sama samorz\u0105dno\u015b\u0107, a to z winy s\u0142abn\u0105cego poparcia ze strony spo\u0142ecze\u0144stwa. Dla dobra przysz\u0142o\u015bci kraju konieczne jest podj\u0119cie krok\u00f3w dla naprawy samorz\u0105du ze strony \u015brodowisk samorz\u0105dowych, burmistrz\u00f3w, w\u00f3jt\u00f3w i samych radnych wreszcie. Oni bowiem reprezentuj\u0105 ide\u0119 samorz\u0105dno\u015bci i oni przede wszystkim powinni zabiega\u0107 o odzyskanie zaufania spo\u0142ecze\u0144stwa, nawet kosztem ograniczenia swych w\u0105sko poj\u0119tych interes\u00f3w. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce pr\u00f3by naprawienia z\u0142ej sytuacji nie powinny jednocze\u015bnie prowadzi\u0107 do os\u0142abienia samorz\u0105dno\u015bci, ale do jej wzmocnienia. A taki skutek mog\u0105 przynie\u015b\u0107 pr\u00f3by ograniczenia liczby radnych ze strony obecnych elit politycznych, co zapowiada\u0142 premier Miller w swym expose. (Koszty sprawowania w\u0142adzy samorz\u0105dowej mog\u0105 i\u00a0powinny by\u0107 ni\u017csze. Dlatego wniesiemy o dalsze ograniczenie liczby radnych i\u00a0cz\u0142onk\u00f3w zarz\u0105d\u00f3w \u2013 <\/em>Rzeczpospolita 26\u00a0pa\u017adziernika 2001). Liczba radnych zosta\u0142a ju\u017c jednak powa\u017cnie ograniczona ustaw\u0105 z maja 2001 r. i dalsze jej ograniczenie mo\u017ce uniemo\u017cliwi\u0107 radnym wywi\u0105zywanie si\u0119 z ustawowych obowi\u0105zk\u00f3w. Ka\u017cda miejska rada musi liczy\u0107 od siedmiu do dziewi\u0119ciu komisji, takich jak: finans\u00f3w, rewizyjna, rozwoju, tj. gospodarki gruntami, czasem razem z ochron\u0105 \u015brodowiska, komunalna, edukacji, socjalna, administracyjno-samorz\u0105dowa. Je\u015bli radny pracuje w dw\u00f3ch komisjach to w \u015bredniej wielko\u015bci mie\u015bcie (50 tys. mieszka\u0144c\u00f3w) mo\u017ce by\u0107 w komisji po 5 – 6 radnych i\u00a0jest to absolutne minimum, je\u015bli ma by\u0107 zrealizowane najwa\u017cniejsze zadanie demokracji samorz\u0105dowej. Tych kilku radnych w komisji musi czuwa\u0107 na bie\u017c\u0105co w\u00a0takim mie\u015bcie nad szko\u0142ami i przedszkolami oraz innymi instytucjami i akcjami o\u015bwiatowymi, przy gospodarce komunalnej – nad stanem i rozbudow\u0105 ulic, dziesi\u0105tk\u00f3w kilometr\u00f3w sieci wodnokanalizacyjnej, trudn\u0105 z regu\u0142y sytuacj\u0105 dom\u00f3w komunalnych itd.<\/p>\n

Wydatki na radnych i oszcz\u0119dno\u015bci w tym zakresie stanowi\u0105 nieznaczne promile wydatk\u00f3w na gmin\u0119. Natomiast ograniczenie liczby radnych b\u0119dzie mia\u0142o kilka powa\u017cnych skutk\u00f3w ujemnych i jeden w\u0105tpliwy pozytyw. Znacznie s\u0142absza kontrola ze strony radnych uniezale\u017cni urz\u0119dnik\u00f3w i rozszerzy sfer\u0119 nadu\u017cy\u0107 i korupcji. Nast\u0105pi os\u0142abienie demokracji reprezentatywnej. Dystans mi\u0119dzy radami a\u00a0lud\u017ami wzro\u015bnie, a funkcja samorz\u0105du os\u0142abnie. Za ograniczeniem liczby radnych b\u0119dzie zapewne wielu burmistrz\u00f3w i urz\u0119dnik\u00f3w, a tak\u017ce aparaty partyjne wi\u0119kszych partii politycznych. Im na lepszej kontroli spo\u0142ecznej na og\u00f3\u0142 nie zale\u017cy, a tak\u0105 rol\u0119 spe\u0142nia wielu k\u0142opotliwych radnych.<\/p>\n

Polska ci\u0105gle znajduje si\u0119 w okresie dynamicznych przemian. Poszukiwanie optymalnych rozwi\u0105za\u0144 zawsze musi mie\u0107 na uwadze, \u017ce umacnianie samorz\u0105dno\u015bci powinno mie\u0107 bezwzgl\u0119dny priorytet. Uwa\u017cam, \u017ce nie ograniczanie liczby radnych, ale bezpo\u015brednie wi\u0105zanie ich z wyborcami jest antidotum na szereg nieprawid\u0142owo\u015bci naszego \u017cycia publicznego. Takie s\u0105 odczucia spo\u0142eczno\u015bci lokalnych i rozwi\u0105zania odpowiadaj\u0105ce tym odczuciom s\u0105 wyzwaniem dla ekip rz\u0105dz\u0105cych. Wierz\u0119, \u017ce temu wyzwaniu sprostaj\u0105, \u017ce b\u0119dzie podj\u0119ta g\u0142\u0119boka, rzeczowa dyskusja i \u017ce powstanie program prowadz\u0105cy do radykalnych zmian i naprawy niezadowalaj\u0105cej sytuacji. Je\u015bli dzia\u0142ania takie uwie\u0144czone zostan\u0105 sukcesem wtedy nikt nie b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 powiedzie\u0107, \u017ce nasze spo\u0142ecze\u0144stwo nie doros\u0142o do samorz\u0105dno\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Analiza statusu radnego w polskim systemie prawnym nasuwa szereg w\u0105tpliwo\u015bci, z kt\u00f3rych najbardziej istotne wydaj\u0105 mi si\u0119 te, kt\u00f3re dotycz\u0105 charakteru samego mandatu. W problematyce tej zawiera si\u0119 wiele podstawowych kwestii charakteryzuj\u0105cych stosunki mi\u0119dzy w\u0142adz\u0105 centraln\u0105 a w\u0142adzami lokalnymi. Kwestie te to r\u00f3wnie\u017c poszukiwanie odpowiedzi na pytanie, czy scentralizowany hierarchiczny model zarz\u0105dzania lokalnego zosta\u0142 przezwyci\u0119\u017cony … Czytaj dalej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[69],"class_list":["post-78","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-prace-magisterskie","tag-status-prawny-radnego-zakonczenie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/78","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=78"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/78\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=78"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=78"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/prawo\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=78"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}