{"id":47,"date":"2013-02-15T15:25:00","date_gmt":"2013-02-15T14:25:00","guid":{"rendered":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/?p=47"},"modified":"2023-06-19T18:41:12","modified_gmt":"2023-06-19T16:41:12","slug":"kryzys-w-systemie-bankowym","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/kryzys-w-systemie-bankowym\/","title":{"rendered":"Kryzys w systemie bankowym"},"content":{"rendered":"\n\n<div class=\"kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-top\"\n    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;47&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;top&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;1&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Rate this post&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;5\\\/5 - (1 vote)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;24&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Kryzys w systemie bankowym&quot;,&quot;width&quot;:&quot;142.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\\\/{best} - ({count} {votes})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>\n            \n<div class=\"kksr-stars\">\n    \n<div class=\"kksr-stars-inactive\">\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"1\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"2\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"3\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"4\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"5\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n    <\/div>\n    \n<div class=\"kksr-stars-active\" style=\"width: 142.5px;\">\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n    <\/div>\n<\/div>\n                \n\n<div class=\"kksr-legend\" style=\"font-size: 19.2px;\">\n            5\/5 - (1 vote)    <\/div>\n    <\/div>\n<p>Nadzieje na przyci\u0105gni\u0119cie znacz\u0105cych kapita\u0142\u00f3w do sektora bankowego okaza\u0142y si\u0119 z\u0142udne, powsta\u0142o wiele ma\u0142ych, o niskich kapita\u0142ach, \u017ale zarz\u0105dzanych bank\u00f3w, kt\u00f3re konkuruj\u0105c z wi\u0119kszymi ,,starymi\u201d bankami znalaz\u0142y si\u0119 w trudnej sytuacji. Pogarszanie si\u0119 sytuacji nast\u0119powa\u0142o tak\u017ce w du\u017cych bankach jako op\u00f3\u017aniony skutek recesji w gospodarce w latach 1990-1991, kt\u00f3rej przejawem by\u0142a m.in. utrata zdolno\u015bci kredytowej wielu klient\u00f3w bank\u00f3w. O ile w 1990 r. zdolno\u015bci kredytowej nie posiada\u0142o 584 przedsi\u0119biorstw, to w 1991 r. ju\u017c 2880, za\u015b w 1992 r. &#8211; 5764, do 1994 r. ich liczba wzrasta\u0142a, lecz dynamika wyra\u017anie os\u0142ab\u0142a. Odbiciem tego by\u0142o narastanie zjawiska z\u0142ych kredyt\u00f3w w bankach: nale\u017cno\u015bci nieprawid\u0142owe stanowi\u0142y 8% w 1990 r., 8,5% w 1991 r., 22,0% w 1992 r., 35% w 1993 r., 32% w 1994 r., po czym nast\u0105pi\u0142a radykalna redukcja w latach nast\u0119pnych.<\/p>\n<p>Spadek tempa inflacji stanowi\u0142 przes\u0142ank\u0119 obni\u017cek st\u00f3p procentowych, przy czym charakterystyczna by\u0142a ich asymetria &#8211; dla podtrzymania popytu na kredyt ze strony najbardziej wiarygodnych klient\u00f3w banki w mniejszym stopniu redukowa\u0142y oprocentowanie kredyt\u00f3w ni\u017c depozyt\u00f3w. Obni\u017canie si\u0119 mar\u017cy odsetkowej oraz niesp\u0142acone nale\u017cno\u015bci od klient\u00f3w w z\u0142ej sytuacji finansowej prowadzi\u0142y do pogarszania si\u0119 relacji mi\u0119dzy odsetkami zap\u0142aconymi od depozyt\u00f3w i otrzymanymi z kredyt\u00f3w: w 1990 r. wynosi\u0142a ona 55,2%, w 1991 r. 67,2%, w 1992 r. 80,1%, w 1993 r. 98,2%, w 1994 r. 107,0% i dopiero w 1995 r. uleg\u0142a obni\u017ceniu do 65,7%. Znalaz\u0142o to sw\u00f3j wyraz w obni\u017caniu si\u0119 wska\u017anika udzia\u0142u wyniku z dzia\u0142alno\u015bci bankowej w \u0142\u0105cznych przychodach bank\u00f3w: w 1990 r. relacja ta wynosi\u0142a 47,5%, w 1991 r. 38,6%, w 1992 r. 30,3%, w 1993 r. 28,2%, w 1994 r .29%, przy czym w latach 1992-1994 istotn\u0105 rol\u0119 w podtrzymywaniu wyniku bankowego odgrywa\u0142y dochody pozaodsetkowe, kt\u00f3re stanowi\u0142y ok. 1\/3 dochod\u00f3w og\u00f3\u0142em wobec niespe\u0142na 20% w okresie wcze\u015bniejszym.<\/p>\n<p>W latach 1991-1994 czynnikiem silnie obni\u017caj\u0105cym wynik finansowy bank\u00f3w by\u0142y odpisy na rezerwy celowe tworzone jako zabezpieczenie z\u0142ych kredyt\u00f3w &#8211; stanowi\u0142y one kolejno 18,7, 10,7, 34,5, 28,7% wyniku bankowego. Tak znaczne obci\u0105\u017cenie rezerwami celowymi wynika\u0142o z naros\u0142ych zaleg\u0142o\u015bci w ich tworzeniu w pocz\u0105tkowym okresie funkcjonowania bank\u00f3w. Okres ten bowiem odznacza\u0142 si\u0119 nie tylko liberaln\u0105 polityk\u0105 licencjonowania bank\u00f3w, lecz r\u00f3wnie\u017c liberaln\u0105 polityk\u0105 nadzoru nad ich dzia\u0142alno\u015bci\u0105.<\/p>\n<p>Normy i wsp\u00f3\u0142czynniki przezorno\u015bci bankowej zawarte w zaleceniach wydawanych przez Prezesa NBP w 1990 r. nie zosta\u0142y potraktowane przez banki jako bezwzgl\u0119dnie obowi\u0105zuj\u0105ce, mia\u0142y raczej znaczenie orientacyjne. W tym te\u017c nale\u017cy upatrywa\u0107 jednej z przyczyn kryzysu w systemie bankowym, kt\u00f3rej przejawem by\u0142o nie utworzenie rezerw na nale\u017cno\u015bci nieprawid\u0142owe, a skutkiem konieczno\u015b\u0107 odrabiania zaleg\u0142o\u015bci w tym zakresie. Wydawane od 1992 r. zarz\u0105dzenia Prezesa NBP odno\u015bnie do bezpiecze\u0144stwa funkcjonowania bank\u00f3w maj\u0105 charakter obligatoryjny i s\u0105 konsekwentnie egzekwowane przez nadz\u00f3r bankowy, co eliminuje potencjalne \u017ar\u00f3d\u0142a kryzysu w systemie bankowym wynikaj\u0105ce z lekcewa\u017cenia norm przezorno\u015bci bankowej. Jednak\u017ce w 1992 r. rygorystyczne podej\u015bcie do obowi\u0105zku utworzenia wymaganych rezerw celowych spowodowa\u0142o wydatne pogorszenie si\u0119 sytuacji ekonomicznej bank\u00f3w, cho\u0107 w\u0142a\u015bciwsze by\u0142oby stwierdzenie, \u017ce ujawni\u0142o wcze\u015bniej wyst\u0119puj\u0105ce zjawiska kryzysowe.<\/p>\n<p>Niema\u0142\u0105 rol\u0119 w generowaniu kryzysu w systemie bankowym odegra\u0142y rozwi\u0105zania podatkowe. W latach 1990-1991 do przychod\u00f3w zaliczano zapad\u0142e, lecz nieotrzymane odsetki od kredyt\u00f3w, w praktyce cz\u0119\u015b\u0107 tych przychod\u00f3w nie zosta\u0142a zrealizowana, cho\u0107 zap\u0142acono podatek od dochod\u00f3w z tego tytu\u0142u.<\/p>\n<p>Do 1994 r. rezerwy tworzone na nale\u017cno\u015bci nieprawid\u0142owe nie stanowi\u0142y kosztu uzyskania przychodu w my\u015bl ustawy o podatku dochodowym od os\u00f3b prawnych, w istotny spos\u00f3b zwi\u0119kszaj\u0105c obci\u0105\u017cenia bank\u00f3w. W konsekwencji w 1993 r. suma zap\u0142aconych podatk\u00f3w przekroczy\u0142a kwot\u0119 zysku brutto (liczonego z uwzgl\u0119dnieniem odpis\u00f3w na rezerwy celowe), banki ponios\u0142y strat\u0119 netto. W 1994 r. wynik finansowy netto by\u0142 bliski zeru (zob. za\u0142\u0105cznik 5 i 6). Ostatecznie znalaz\u0142o to sw\u00f3j wyraz w zmianach wyposa\u017cenia kapita\u0142owego bank\u00f3w: w 1994 r. fundusze zasadnicze i rezerwowe obni\u017cy\u0142y si\u0119 o 17%, o kolejne 27,7% w 1995 r. i ich kwota w ko\u0144cu tego roku by\u0142a ni\u017csza ni\u017c w ko\u0144cu 1993 r.<\/p>\n<p>Kryzys w systemie bankowym jest powa\u017cnym zagro\u017ceniem dla stabilno\u015bci gospodarczej zar\u00f3wno kraju, jak i globalnej gospodarki. W ostatnich latach mogli\u015bmy obserwowa\u0107, jak kryzysy bankowe mia\u0142y dalekosi\u0119\u017cne skutki, pocz\u0105wszy od wielkiego kryzysu finansowego w 2008 roku, kt\u00f3ry doprowadzi\u0142 do recesji na skal\u0119 \u015bwiatow\u0105.<\/p>\n<p>Kryzys bankowy mo\u017ce by\u0107 spowodowany wieloma czynnikami. W wielu przypadkach jest to efekt nagromadzenia ryzyka, kt\u00f3re banki podejmuj\u0105 w swojej codziennej dzia\u0142alno\u015bci. Ryzyko to mo\u017ce wynika\u0107 z nadmiernego udzielania po\u017cyczek, zw\u0142aszcza tzw. subprime loans, czyli po\u017cyczek udzielanych podmiotom o niskiej zdolno\u015bci kredytowej. Wiele bank\u00f3w przed kryzysem finansowym z 2008 roku zaniedba\u0142o w\u0142a\u015bciw\u0105 ocen\u0119 ryzyka przy udzielaniu po\u017cyczek, co doprowadzi\u0142o do du\u017cego nagromadzenia &#8222;toksycznych&#8221; aktyw\u00f3w.<\/p>\n<p>Jednak kryzysy bankowe mog\u0105 wynika\u0107 r\u00f3wnie\u017c z innych czynnik\u00f3w, takich jak niew\u0142a\u015bciwe zarz\u0105dzanie, b\u0142\u0119dy polityczne, czy niespodziewane szoki gospodarcze. Bez wzgl\u0119du na przyczyn\u0119, kryzysy bankowe maj\u0105 tendencj\u0119 do szybkiego rozprzestrzeniania si\u0119, co cz\u0119sto prowadzi do powszechnego braku zaufania do systemu bankowego i paniki na rynku. Ta panika mo\u017ce prowadzi\u0107 do zjawiska tzw. bank run, czyli masowego wycofywania depozyt\u00f3w przez klient\u00f3w bank\u00f3w, co z kolei mo\u017ce doprowadzi\u0107 do upadku bank\u00f3w.<\/p>\n<p>W celu zaradzenia kryzysom bankowym, rz\u0105dy i banki centralne maj\u0105 do dyspozycji szereg narz\u0119dzi. Mog\u0105 one obejmowa\u0107 wsparcie finansowe dla bank\u00f3w w trudno\u015bciach, co cz\u0119sto obejmuje zakup toksycznych aktyw\u00f3w lub udzielanie po\u017cyczek. W skrajnych przypadkach, rz\u0105d mo\u017ce zdecydowa\u0107 si\u0119 na nacjonalizacj\u0119 bank\u00f3w, aby zapobiec ich upadkowi. Ponadto, banki centralne mog\u0105 obni\u017ca\u0107 stopy procentowe i stosowa\u0107 polityk\u0119 tzw. quantitative easing, czyli skupu aktyw\u00f3w na rynku, aby zwi\u0119kszy\u0107 p\u0142ynno\u015b\u0107 w systemie bankowym.<\/p>\n<p>Jednak pomimo tych dzia\u0142a\u0144, kryzysy bankowe mog\u0105 mie\u0107 powa\u017cne d\u0142ugoterminowe skutki. Mog\u0105 one prowadzi\u0107 do recesji, zwi\u0119kszonej stopy bezrobocia, a tak\u017ce zwi\u0119kszenia d\u0142ugu publicznego, poniewa\u017c rz\u0105dy musz\u0105 zwi\u0119ksza\u0107 wydatki, aby zaradzi\u0107 skutkom kryzysu. Kryzysy bankowe mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c doprowadzi\u0107 do trwa\u0142ego uszczerbku na zaufaniu do systemu finansowego, co mo\u017ce hamowa\u0107 wzrost gospodarczy w d\u0142ugim okresie.<\/p>\n<p>Bior\u0105c pod uwag\u0119 powy\u017csze, istotne jest ci\u0105g\u0142e monitorowanie systemu bankowego i pilnowanie, aby ryzyko by\u0142o w\u0142a\u015bciwie zarz\u0105dzane. Konieczne jest r\u00f3wnie\u017c posiadanie efektywnych mechanizm\u00f3w regulacyjnych i nadzorczych, kt\u00f3re mog\u0105 szybko reagowa\u0107 na pojawiaj\u0105ce si\u0119 zagro\u017cenia. Wreszcie, edukacja finansowa spo\u0142ecze\u0144stwa jest kluczowym elementem, kt\u00f3ry mo\u017ce pom\u00f3c w zapobieganiu kryzys\u00f3w bankowych, poniewa\u017c bardziej \u015bwiadomi klienci mog\u0105 podj\u0105\u0107 lepsze decyzje finansowe i unika\u0107 podejmowania niepotrzebnego ryzyka. Wszystko to stanowi kluczowe elementy skutecznej strategii zarz\u0105dzania ryzykiem w systemie bankowym.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nadzieje na przyci\u0105gni\u0119cie znacz\u0105cych kapita\u0142\u00f3w do sektora bankowego okaza\u0142y si\u0119 z\u0142udne, powsta\u0142o wiele ma\u0142ych, o niskich kapita\u0142ach, \u017ale zarz\u0105dzanych bank\u00f3w, kt\u00f3re konkuruj\u0105c z wi\u0119kszymi ,,starymi\u201d bankami znalaz\u0142y si\u0119 w trudnej sytuacji. Pogarszanie si\u0119 sytuacji nast\u0119powa\u0142o tak\u017ce w du\u017cych bankach jako op\u00f3\u017aniony skutek recesji w gospodarce w latach 1990-1991, kt\u00f3rej przejawem by\u0142a m.in. utrata zdolno\u015bci kredytowej &#8230; <a title=\"Kryzys w systemie bankowym\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/kryzys-w-systemie-bankowym\/\" aria-label=\"Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej o Kryzys w systemie bankowym\">Czytaj dalej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[37,50],"class_list":["post-47","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pisanie-prac","tag-kryzys-w-systemie-bankowym","tag-pisanie-prac-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":291,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47\/revisions\/291"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracemgr.com.pl\/bankowosc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}